Trong bối cảnh chi phí huy động vốn cao, trong nửa đầu năm các doanh nghiệp tiếp tục phát hành trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) để thu hút dòng tiền, trong đó nhiều mã ghi nhận lãi suất khủng trên 12,5%/năm.
Huy động vốn với lãi suất “khủng”
Theo dữ liệu từ VMBA, từ ngày 16/7 – 17/7, Công ty TNHH Xây dựng Hạ tầng Crystal đã hoàn tất phát hành lô trái phiếu mã CIC12601 với tổng giá trị phát hành 2.000 tỷ đồng. Lô trái phiếu được phát hành riêng lẻ trong nước, có kỳ hạn 5 năm, dự kiến đáo hạn ngày 17/7/2031.
Đáng chú ý, lô trái phiếu này được phát hành với mức lãi suất được xem là cao nhất trên thị trường hiện nay. Cụ thể, hai kỳ tính lãi đầu tiên được cố định 12,5%/năm. Từ các kỳ tiếp theo, lãi suất được xác định bằng lãi suất tham chiếu (LSTC), cộng biên độ 4%/năm nhưng không thấp hơn 12,5%/năm.
Được biết, Công ty TNHH Xây dựng Hạ tầng Crystal được thành lập vào tháng 6/2025, chỉ hơn một năm tuổi và hoạt động trong lĩnh vực bất động sản với vốn điều lệ 2.800 tỷ đồng. Quy mô lô trái phiếu phát hành đợt này là 2.000 tỷ đồng, tương đương khoảng 70% vốn điều lệ của doanh nghiệp. Dữ liệu từ HNX cho thấy, đây cũng là lần đầu tiên Hạ tầng Crystal huy động vốn qua kênh trái phiếu, kể từ khi đi vào hoạt động.
Cũng ở mức lãi suất cao trong tháng 7/2026, ngày 10/7, CTCP Vinhomes cũng đã phát hành 3.000 tỷ đồng trái phiếu, với mức lãi suất 12,5% cho 2 kỳ đầu, các kỳ sau mức lãi suất bằng LSTC, công biên độ 2%/năm nhưng tối thiểu là 12,5%.
CTCP Dịch vụ Cáp treo Bà Nà cũng vừa hoàn tất phát hành lô trái phiếu mã BNC12601 với giá trị 420 tỷ đồng. Lãi suất 11,5%/năm trong 4 kỳ đầu, các kỳ sau tính theo bình quân lãi suất tiền gửi tiết kiệm cá nhân kỳ hạn 12 tháng của các ngân hàng Big4 cộng thêm 4,5%/năm (tối thiểu 10,5%/năm). Lô trái phiếu có kỳ hạn 5 năm và đáo hạn ngày 17/7/2031.
Trước đó, cũng theo dữ liệu của MBS, tháng 6/2026 một số doanh nghiệp cũng đã phát hành hàng chục nghìn tỷ đồng trái phiếu với mức lãi suất “khủng”. Theo đó, CTCP Tập Đoàn Khải Hoàn Land phát hành lô trái phiếu 190 tỷ đồng, mức lãi suất 13,5%, CTCP Đầu tư xây dựng Thái Sơn phát hành lô trái phiếu 8.000 tỷ đồng, mức lãi suất 12,5% hoặc CTCP Vinhomes đã phát hành 36.000 tỷ đồng trái phiếu với mức lãi suất từ 12 – 12,5%...
Chi phí vốn tiếp tục tăng, áp lực đáo hạn
Theo báo cáo của VCBS, trong nửa đầu năm 2026, tổng giá trị phát hành TPDN đạt 186.915 tỷ đồng, giảm 30,4% so với cùng kỳ, hoạt động phát hành vẫn chủ yếu đến từ nhóm ngân hàng và bất động sản. Nguồn vốn phát hành tiếp tục tập trung ở kì hạn 3 – 5 năm, chiếm 50,5% giá trị phát hành.
Về mặt bằng lãi suất bình quân, đã tăng rõ rệt lên 9,86%/năm, tăng 119 điểm cơ bản (bps) so với quý II/2025 và tăng 286 điểm cơ bản so với cùng kỳ, trong bối cảnh lãi suất huy động tăng từ đầu năm. Trong khi đó, kỳ hạn bình quân rút ngắn trong bối cảnh chi phí vốn cao.
Khối lượng phát hành nhóm ngân hàng giảm mạnh khoảng 55%, trong khi lãi suất phát hành bình quân của nhóm ngân hàng tăng đáng kể với mặt bằng coupon phổ biến thiết lập quanh 8–8,7%/năm. Điều này, cho thấy áp lực chi phí vốn gia tăng khi tăng trưởng vượt xa huy động và nhu cầu bổ sung nguồn vốn trung – dài hạn tiếp tục ở mức cao, chỉ số này càng cho thấy vai trò của kênh dẫn vốn trái phiếu doanh nghiệp rất quan trọng.
Về tình hình trả chậm, VCBS đánh giá là đã cải thiện rõ rệt, từ đầu năm đến nay, thị trường chỉ ghi nhận ba mã trái phiếu phát sinh chậm thanh toán mới. Đặc biệt, giá trị chậm trả phát sinh mới giảm 55,4%, cho thấy dòng tiền của doanh nghiệp phát hành và khả năng thu xếp nguồn thực hiện nghĩa vụ nợ đã có sự cải thiện.
Đối với khả năng thanh khoản, theo VCBS, thị trường thứ cấp tiếp tục hoạt động sôi nổi với giá trị giao dịch bình quân đạt 7.616 tỷ đồng/phiên, tăng gần 27%. Lũy kế 6 tháng đầu năm, tổng giá trị giao dịch phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ đạt 167.556 tỷ đồng, tăng gần 30% so với năm trước. Thanh khoản thị trường vẫn có sự phân hóa lớn, tập trung chủ yếu ở nhóm ngành bất động sản và ngân hàng. Đáng chú ý, nhóm BĐS ghi nhận giao dịch nổi bật tại các trái phiếu của CTCP Đầu tư và Phát triển NEWCO, Hưng Phát Invest Hà Nội, Việt Đức, Thời Đại Mới T&T, Vinhomes.
Báo cáo của FiinGroup cho thấy, áp lực đáo hạn cũng là vấn đề đáng lưu ý nửa cuối năm, dòng tiền phải chi trả dự kiến lên tới khoảng 192.500 tỷ đồng, trong đó ngân hàng chiếm khoảng 87.600 tỷ đồng và bất động sản khoảng 82.900 tỷ đồng.
Nhận định về triển vọng thị trường 6 tháng cuối năm, VCBS cho rằng, các DN tiếp tục tăng tốc phát hành trái phiếu, nhưng sẽ có sự phân hoá rõ. Nguồn cung dẫn dắt chủ yếu vẫn là ngân hàng, bất động sản, hạ tầng, logistics.
Trong đó, ngân hàng sẽ dẫn dắt nhờ nhu cầu vốn trung – dài hạn, cân đối thanh khoản và bổ sung vốn cấp 2. Nhóm bất động sản phát hành tăng theo nhu cầu triển khai dự án và cơ cấu nợ, nhưng tập trung ở ở doanh nghiệp có nền tảng tài chính tốt, quỹ đất sạch, pháp lý hoàn thiện và khả năng tạo dòng tiền rõ ràng. Các doanh nghiệp hạ tầng, tiện ích và logistics sẽ đóng góp tích cực hơn nhờ đầu tư công và nhu cầu phát triển kết nối.
Về phía cầu, VCBS kỳ vọng phục hồi nhờ xếp hạng tín nhiệm được mở rộng nhiều hơn và khung pháp lý ngày càng minh bạch, qua đó cải thiện khả năng định giá rủi ro và củng cố niềm tin nhà đầu tư.
