Các đề xuất đầu tư dự án điện gió với tổng vốn hàng nghìn đến hàng chục nghìn tỷ đồng cho thấy sức hút của lĩnh vực năng lượng tái tạo. Tuy nhiên, để các dự án đi vào hoạt động đúng kế hoạch, bên cạnh nguồn vốn và công nghệ, khả năng đấu nối, năng lực truyền tải điện và tính khả thi của quy hoạch là những yếu tố cần được tính toán ngay từ đầu.
Vốn đầu tư lớn, yêu cầu triển khai đồng bộ
Ngày 20/10, Công ty TNHH Pacifico Energy Việt Nam cùng các nhà đầu tư đã làm việc với lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk, đề xuất nghiên cứu, đầu tư các dự án năng lượng tái tạo trên địa bàn. Tại buổi làm việc do ông Đỗ Hữu Huy, Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Lắk, chủ trì, doanh nghiệp đề xuất một dự án điện gió trên bờ có tổng mức đầu tư dự kiến hơn 15.000 tỷ đồng.
Theo đề xuất, nhà đầu tư dự kiến hướng tới vận hành thương mại dự án vào năm 2029. Doanh nghiệp cam kết bố trí nguồn lực tài chính, nhân lực kỹ thuật và công nghệ để triển khai sau khi dự án được cấp có thẩm quyền xem xét, bổ sung vào Quy hoạch điện VIII.
Đây vẫn là đề xuất nghiên cứu, đầu tư, chưa đồng nghĩa với việc dự án đã hoàn tất các thủ tục để triển khai xây dựng. Để hiện thực hóa kế hoạch, nhà đầu tư cần tiếp tục khảo sát tiềm năng gió, hoàn thiện hồ sơ và đáp ứng các yêu cầu liên quan đến quy hoạch, đầu tư, đất đai, môi trường, quốc phòng và an ninh.
Tại buổi làm việc, lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk đánh giá việc doanh nghiệp quan tâm nghiên cứu các dự án năng lượng tái tạo phù hợp với tiềm năng và định hướng phát triển của địa phương. Tỉnh khuyến khích các nhà đầu tư có đủ năng lực, kinh nghiệm tham gia lĩnh vực này, đồng thời yêu cầu quá trình nghiên cứu và triển khai phải tuân thủ quy định pháp luật.
Đáng chú ý, khả năng truyền tải điện được đặt ra như một trong những điều kiện quan trọng khi xem xét các dự án mới. Theo định hướng được lãnh đạo tỉnh nêu tại buổi làm việc, việc lựa chọn dự án cần chú trọng khả năng đấu nối, quỹ đất và tính khả thi, tránh tình trạng đề xuất quy mô lớn nhưng khó triển khai trong thực tế.
Với dự án có vốn đầu tư hơn 15.000 tỷ đồng, việc chuẩn bị đồng bộ các điều kiện về mặt bằng, hạ tầng kỹ thuật và kết nối lưới điện có ý nghĩa quan trọng đối với tiến độ. Nếu các hạng mục liên quan không được tính toán phù hợp, kế hoạch xây dựng và vận hành nhà máy có thể bị ảnh hưởng.
Bên cạnh dự án tại Đắk Lắk, thị trường cũng ghi nhận những đề xuất đầu tư nhà máy điện gió có quy mô vốn hàng nghìn tỷ đồng tại các địa phương khác. Diễn biến này đặt ra yêu cầu đánh giá các dự án không chỉ dựa trên tổng vốn đăng ký, mà còn cần xem xét năng lực thực hiện, tiến độ thủ tục và điều kiện đưa nguồn điện vào hệ thống.
Lưới điện cần đi cùng tiến độ phát triển nguồn
Điện gió muốn phát huy hiệu quả phải có hệ thống truyền tải đáp ứng nhu cầu tiếp nhận và đưa điện đến nơi tiêu thụ. Vì vậy, việc phát triển nguồn điện và đầu tư lưới điện cần được tính toán đồng bộ, thay vì triển khai riêng rẽ theo tiến độ của từng dự án.
Thực tế, một nhà máy có thể hoàn thành các hạng mục xây dựng nhưng vẫn gặp khó khăn trong việc phát điện nếu chưa đáp ứng đủ điều kiện đấu nối hoặc hệ thống lưới điện chưa có khả năng tiếp nhận công suất. Đây là vấn đề cần được đánh giá từ giai đoạn khảo sát và lập hồ sơ dự án, đặc biệt với những công trình có quy mô đầu tư lớn.
Đối với cơ quan quản lý, việc xem xét bổ sung dự án vào quy hoạch cần gắn với đánh giá cụ thể về vị trí, tiềm năng gió, quỹ đất và khả năng kết nối với hệ thống điện. Các yếu tố này có quan hệ trực tiếp với tính khả thi và thời gian triển khai dự án.
Về phía doanh nghiệp, cam kết vốn và công nghệ là điều kiện cần, nhưng chưa đủ để bảo đảm dự án có thể vận hành theo kế hoạch. Nhà đầu tư cần phối hợp với các cơ quan chức năng để hoàn thiện hồ sơ, xác định phương án đấu nối và làm rõ các điều kiện kỹ thuật trước khi bước vào giai đoạn triển khai.
Đối với Đắk Lắk, địa phương đã thể hiện định hướng thu hút các dự án năng lượng tái tạo, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu lựa chọn những dự án có khả năng thực hiện. Điều này cho thấy quá trình thu hút đầu tư cần đi cùng việc sàng lọc dự án theo năng lực nhà đầu tư và điều kiện hạ tầng thực tế.
Trong bối cảnh nhiều dự án điện gió được đề xuất với quy mô vốn lớn, khả năng truyền tải sẽ là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư. Việc phối hợp giữa quy hoạch nguồn điện, quy hoạch lưới điện và tiến độ thực hiện dự án sẽ góp phần hạn chế nguy cơ chậm tiến độ, đồng thời nâng cao khả năng khai thác công suất khi nhà máy đi vào vận hành.
Vì vậy, bên cạnh việc thu hút dòng vốn vào năng lượng tái tạo, yêu cầu đặt ra là phải chuyển các đề xuất đầu tư thành dự án có đủ điều kiện triển khai, với phương án đấu nối và truyền tải được tính toán rõ ràng. Đây là cơ sở để các dự án điện gió đóng góp thực chất vào nguồn cung điện, thay vì chỉ dừng ở quy mô vốn dự kiến.
