Hà Nội đang đẩy mạnh tháo gỡ vướng mắc về cơ chế, quy hoạch và thủ tục đầu tư nhằm tăng nguồn cung nhà ở, đặc biệt là nhà ở xã hội. Thành phố đặt mục tiêu đưa khoảng 25.000-27.000 căn hộ đủ điều kiện cung ứng ra thị trường trong năm 2026, đồng thời triển khai cơ chế “làn xanh” để cắt giảm ít nhất 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính.
Hoàn thiện cơ chế, mở rộng nguồn cung nhà ở
Nghị quyết số 72/2026/NQ-HĐND ngày 15-6-2026 của HĐND thành phố Hà Nội quy định cơ chế, chính sách về đầu tư, phát triển và hỗ trợ nhà ở trên địa bàn thành phố, thực hiện Điểm đ và Điểm e, Khoản 2, Điều 12; Điểm b, Khoản 2, Điều 25 Luật Thủ đô năm 2026. Đây là cơ sở để Hà Nội phát triển hệ thống nhà ở đa dạng hơn, đáp ứng nhu cầu và khả năng chi trả của nhiều nhóm dân cư.
Bên cạnh nhà ở xã hội để bán, thuê mua, thành phố chú trọng phát triển nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ, nhà ở tái định cư và nhà ở hỗ trợ nhân lực chất lượng cao. Cách tiếp cận này nhằm mở rộng lựa chọn cho người dân, nhất là những người chưa đủ điều kiện tài chính để mua nhà.
Ngày 6-7-2026, UBND thành phố ban hành Kế hoạch số 260/KH-UBND triển khai thực hiện Nghị quyết số 72/2026/NQ-HĐND. Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là xác định, phê duyệt vị trí quy hoạch nhà ở cho thuê tại khu vực đô thị, nông thôn, các khu vực phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD), khu đông dân cư và khu công nghiệp.
Thành phố đồng thời triển khai cơ chế giao chủ đầu tư hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời giao chủ đầu tư đối với dự án nhà ở cho thuê không sử dụng vốn đầu tư công theo quy định. Các chính sách miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với diện tích xây dựng nhà ở cho thuê và hạ tầng kỹ thuật cũng được thực hiện theo quy định.
Đối với nhà ở xã hội, việc tiếp nhận, xét duyệt hồ sơ và phân bổ tỷ lệ tối đa 20% tổng số căn tại từng dự án cho cán bộ, công chức, viên chức mua, thuê mua không phải bốc thăm được tổ chức theo cơ chế quy định. Việc bố trí nhà ở tái định cư, phục vụ giải phóng mặt bằng và hỗ trợ nhân lực chất lượng cao phải bảo đảm đúng đối tượng, tiêu chuẩn.
Ngày 17-7-2026, UBND thành phố ban hành Quyết định số 3602/QĐ-UBND cập nhật danh mục các dự án đầu tư xây dựng nhà ở, khu đô thị trong Kế hoạch phát triển nhà ở Hà Nội giai đoạn 2026-2030, đợt 1.
Theo danh mục cập nhật, có 42 dự án nhà ở xã hội đăng ký mới và 2 dự án điều chỉnh thông tin. Đối với nhà ở thương mại, khu đô thị, có 34 dự án đăng ký cập nhật mới và 6 dự án điều chỉnh thông tin.
Đáng chú ý, danh mục nhà ở cho thuê gồm 3 dự án, tổng mức đầu tư 34.292 tỷ đồng, quy mô 4.367 căn hộ và tổng diện tích 404.289 m². Ba dự án gồm khu nhà ở cho thuê tại một phần quỹ đất thuộc khu đất xây dựng Khu nhà ở giãn dân phố cổ Hà Nội, phường Việt Hưng; dự án nhà ở cho thuê tại Khu đô thị mới Pháp Vân - Tứ Hiệp; khu nhà ở cho thuê tại khu đất trước đây thực hiện dự án Khu công viên công nghệ thông tin Hà Nội, phường Long Biên.
Việc bổ sung các dự án này tạo cơ sở mở rộng phân khúc nhà ở cho thuê, giảm áp lực sở hữu nhà đối với người có nhu cầu ở thực nhưng nguồn lực tài chính còn hạn chế.
“Làn xanh” thúc tiến độ nhà ở xã hội
Trong giai đoạn 2025-2030, Hà Nội được giao hoàn thành 88.666 căn hộ nhà ở xã hội, riêng năm 2026 là 18.700 căn. Trên cơ sở đó, thành phố phấn đấu đến hết năm 2026 đưa khoảng 25.000-27.000 căn hộ đủ điều kiện cung ứng ra thị trường.
Ngày 20-7-2026, UBND thành phố Hà Nội ban hành Chỉ thị số 16/CT-UBND về thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội trên địa bàn, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế - xã hội “hai con số”. Chỉ thị đặt mục tiêu khởi công toàn bộ 114 dự án trong 6 tháng cuối năm 2026; phấn đấu khoảng 77 dự án hoàn thành phần móng, đủ điều kiện cung ứng khoảng 46.100 căn hộ ra thị trường.
Một giải pháp trọng tâm là thiết lập cơ chế “làn xanh” trong giải quyết thủ tục hành chính, với yêu cầu cắt giảm ít nhất 50% thời gian xử lý. Thành phố đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và xác định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị nhằm hạn chế tình trạng chậm trễ.
Trong lĩnh vực quy hoạch, các dự án nhà ở xã hội đủ điều kiện được ưu tiên áp dụng cơ chế đặc thù theo Luật Thủ đô năm 2026, cho phép lập, phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 mà không phải chờ hoàn thành hoặc điều chỉnh quy hoạch phân khu. Thẩm quyền phê duyệt quy hoạch chi tiết được phân cấp cho UBND cấp xã, phường theo quy định.
Thành phố cũng yêu cầu rút ngắn thời gian thẩm định, phê duyệt quy hoạch; đổi mới việc lấy ý kiến cộng đồng dân cư qua công nghệ thông tin và các nền tảng trực tuyến. Công tác giải phóng mặt bằng được chủ động triển khai ngay sau khi xác định ranh giới dự án, đồng thời thực hiện song song với quy hoạch trong các trường hợp đủ điều kiện.
Tại xã Đông Anh, Phó Chủ tịch UBND xã Nguyễn Hữu Phước cho biết địa phương đang phối hợp với các chủ đầu tư để đẩy nhanh giải phóng mặt bằng và hoàn thiện thủ tục liên quan theo Chỉ thị số 16/CT-UBND. Hiện địa bàn có 10 dự án nhà ở xã hội, trong đó 4 dự án đang thực hiện giải phóng mặt bằng. Cơ chế “làn xanh” giúp địa phương chủ động hơn trong xử lý hồ sơ và rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục.
Từ phía doanh nghiệp, ông Phạm Doãn Tiến, Giám đốc Ban Quản lý các dự án đầu tư thuộc Tổng công ty 319, Bộ Quốc phòng, cho biết vướng mắc về giao đất của dự án đã được tháo gỡ sau khi Chỉ thị số 16/CT-UBND ban hành. Chính quyền xã Đông Anh phối hợp với chủ đầu tư hoàn thiện hồ sơ, trình cấp có thẩm quyền ban hành quyết định giao đất để tiếp tục triển khai các bước tiếp theo.
Theo ông Bùi Tiến Thành, Trưởng phòng Phát triển đô thị (Sở Xây dựng Hà Nội), hiệu quả phát triển nhà ở không chỉ được đo bằng số lượng căn hộ mà còn ở mức độ phù hợp với nhu cầu và khả năng chi trả của từng nhóm đối tượng.
Ông nhấn mạnh nhà ở cần gắn với hệ thống giao thông, trường học, cơ sở y tế và các tiện ích thiết yếu, hướng tới môi trường sống đồng bộ, an toàn, thuận tiện và bền vững.
Từ hoàn thiện cơ chế, cập nhật danh mục dự án đến triển khai “làn xanh”, Hà Nội đang từng bước tháo gỡ các điểm nghẽn trong phát triển nhà ở. Hiệu quả thực tế sẽ phụ thuộc vào khả năng chuyển các chính sách và thủ tục được rút ngắn thành dự án triển khai đúng tiến độ, nguồn cung phù hợp và cơ hội an cư đến đúng đối tượng.
