•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Bitcoin’s Lightning Network đang đối mặt với tình trạng thanh khoản mất cân bằng kéo dài, khi các nhà vận hành nút từ chối hoặc không triển khai các biện pháp cân bằng lại các tuyến thanh toán. Hệ quả là các kênh có xu hướng lệch dòng tiền theo một hướng, làm giảm khả năng xử lý lưu lượng hai chiều và khiến một phần kênh thanh toán trở nên kém hiệu quả.
Theo dữ liệu được nêu trong bài, mạng đạt đỉnh công suất 5.600 BTC vào tháng 12/2025, được thúc đẩy bởi nguồn vốn từ Binance và OKX. Sau đó, xu hướng giảm tiếp diễn:
Những con số này phản ánh tình trạng các nút tích lũy BTC ở một phía, trong khi các kênh vốn được thiết kế để xử lý lưu lượng hai chiều lại dần vận hành như đường một chiều.
Nhiều năm nghiên cứu chưa giải quyết được vấn đề cốt lõi. Một phần nguyên nhân được cho là nằm ở thiết kế kênh hai bên, khiến việc cân bằng thanh khoản đòi hỏi sự phối hợp mà cộng đồng Lightning khó đạt được.
Theo nhà nghiên cứu René Pickhardt, các ý tưởng như phí đối xứng hoặc cơ chế bổ sung thanh khoản phối hợp giữa nhiều nút có thể “hợp lý trên giấy”. Tuy nhiên, việc thuyết phục các nhà vận hành thay đổi giao thức là một thách thức lớn, vì nhiều bên có thể từ chối bất kỳ giải pháp nào làm tăng chi phí hoặc làm phức tạp thêm vận hành.
Trong khi đó, các công cụ kỹ thuật để tự cân bằng kênh đã tồn tại, nhưng vướng ở chi phí và động lực triển khai:
Dù các giải pháp này có tính kỹ thuật, việc áp dụng nhanh chóng bị thu hẹp do mỗi lần hoán đổi cần phí giao dịch Bitcoin thực tế. Các nền tảng thị trường như Loop/Pool/Magma cũng không đạt được quy mô đủ lớn để tạo tác động rõ rệt, trong khi hoạt động trên các nền tảng này được mô tả là ở mức thấp hoặc thậm chí giảm.
Sự sụt giảm số kênh hoạt động được xem là có tác động thực tế đến trải nghiệm thanh toán:
Core Lightning từng giới thiệu Liquidity Ads như một cách giao dịch dung lượng kênh tích hợp vào giao thức. Khi ra mắt, cơ chế này được kỳ vọng là đột phá, nhưng việc thực hiện được mô tả là thất thường: có nút quảng cáo thanh khoản để bán nhưng người mua không xuất hiện đều đặn, hoặc người bán rút lui. Thị trường chưa đạt quy mô cần thiết để giải quyết vấn đề mất cân bằng.
Một đề xuất mới đang được lan truyền nhằm đưa động lực phối hợp trực tiếp vào giao thức, thông qua việc phân bổ chi phí giữa các bên hoặc thưởng cho các nút tham gia cân bằng lại mạng. Tuy nhiên, các nỗ lực ở cấp độ giao thức trước đây vẫn không chấm dứt được cuộc đối đầu giữa các động lực vận hành độc lập. Triết lý thiết kế của Lightning được mô tả là mâu thuẫn với các giải pháp đòi hỏi tin tưởng hoặc hành động tập thể.
Trong bối cảnh phí giao dịch on-chain vẫn là điểm then chốt, mỗi lần một nút muốn di chuyển quỹ sẽ phải trả phí trên chuỗi, làm giảm hoặc triệt tiêu lợi ích từ việc định tuyến thanh toán. Bài viết nêu rằng chi phí có thể không tương xứng về mặt toán học, đặc biệt với các nhà vận hành nhỏ; trong khi các nhà vận hành lớn hơn có thể biện minh tốt hơn nhờ lưu lượng cao.
Vì vậy, các nhà vận hành nút tiếp tục chờ đợi người khác bắt đầu cân bằng. Khi không có bên sẵn sàng chịu chi phí trước, công suất tiếp tục giảm và tình trạng thanh khoản của Lightning Network vẫn tiếp diễn mà chưa có lộ trình giải pháp rõ ràng.
Dung lượng giảm từ đỉnh 5.600 BTC vào tháng 12/2025 xuống còn 4.884 BTC do các kênh mất cân bằng, khi dòng vốn chủ yếu di chuyển theo một hướng; số kênh hoạt động giảm từ hơn 80.000 xuống 45.000.
Các giải pháp như submarine swaps của Alex Bosworth và Loop của Lightning Labs đòi hỏi trả phí giao dịch Bitcoin cho mỗi lần cân bằng lại, khiến chi phí quá cao đối với đa số nhà vận hành nút để sử dụng thường xuyên.
Nghiên cứu của Pickhardt gợi ý phí đối xứng hoặc cơ chế bổ sung thanh khoản phối hợp giữa các nút, nhưng các giải pháp này cần thay đổi giao thức và đi ngược lại nguyên tắc vận hành Lightning không dựa vào tin tưởng hay hợp tác.
Liên quan đến việc đăng ký tài khoản định danh điện tử mức 2, nhiều người dân băn khoăn liệu khi thực hiện thủ tục có bắt buộc phải sử dụng SIM điện thoại chính chủ hay không. Ông H.N cho biết, con trai ông (19 tuổi) đang sử dụng…
