Người Việt ngày càng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào đời sống, khoảng 92% người tham gia khảo sát từng sử dụng các công cụ này. Trong khi đó, lựa chọn các nền tảng số có tỷ lệ sử dụng khác biệt rõ rệt giữa các thế hệ.
Người dùng Việt ứng dụng AI trong tìm kiếm thông tin
Báo cáo The Connected Consumer - Digital Platforms H1 2026 của Decision Lab, dựa trên khảo sát 1.477 người tiêu dùng trực tuyến, cho thấy AI đã có độ phổ cập rộng tại Việt Nam. Chỉ 8% người tham gia cho biết chưa từng sử dụng bất kỳ công cụ AI nào, đồng nghĩa khoảng 92% đã từng tiếp cận công nghệ này.
Trong bảng xếp hạng nhóm 10 công cụ AI được sử dụng phổ biến nhất, ChatGPT dẫn đầu với tỷ lệ 67%, tiếp theo là Gemini với 58%. Các nền tảng khác gồm Meta AI đạt 25%, Google Assistant 19%, Microsoft Copilot 13%, AI Hay 12%, Grok 11%, Siri 10%, DeepSeek 10% và Claude 9%.
Đáng chú ý, mức độ sử dụng ChatGPT trong quý II/2026 giảm có ý nghĩa thống kê so với quý trước, trong khi Gemini tiếp tục tăng và đạt 58%. Diễn biến này cho thấy cuộc cạnh tranh giữa các nền tảng AI đang diễn ra ở cả khả năng thu hút người dùng mới lẫn duy trì thói quen sử dụng.
Bên cạnh đó, AI cũng đang tham gia sâu hơn vào quá trình tìm kiếm thông tin và mua sắm. Theo khảo sát do Q&Me thực hiện tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, 58% người dùng AI trong nhóm khảo sát cho biết thường sử dụng công nghệ này để tìm hiểu sản phẩm, dịch vụ trước khi đưa ra quyết định mua hàng.
Một nền tảng có thể đạt độ phủ rộng nhưng vẫn phải cạnh tranh để trở thành lựa chọn thường xuyên; một ứng dụng dẫn đầu ở nhóm tuổi này chưa chắc giữ vị trí tương tự ở nhóm tuổi khác. Vì thế không chỉ là hiện diện trên càng nhiều nền tảng càng tốt, mà cần xác định đúng nhóm khách hàng mục tiêu, hiểu cách họ sử dụng công nghệ và lựa chọn kênh tương tác phù hợp
Thói quen sử dụng nền tảng số phân hóa theo thế hệ
Ở các dịch vụ số quen thuộc, độ phổ biến của một ứng dụng không đồng nghĩa với việc nền tảng đó luôn được người dùng ưu tiên. Sự khác biệt thể hiện rõ trong lĩnh vực gọi xe, giao đồ ăn và liên lạc trực tuyến.
Theo khảo sát của Decision Lab, Grab và Green SM là hai nền tảng gọi xe được sử dụng nhiều nhất, lần lượt đạt tỷ lệ 66% và 64%. Tuy nhiên, lựa chọn thường xuyên nhất có sự khác biệt tùy loại hình dịch vụ. Với xe máy, GrabBike được 45% người tham gia lựa chọn, cao hơn mức 38% của Green SM Bike. Ở dịch vụ ô tô, Green SM Taxi đạt 42%, trong khi GrabCar là 37%.
Trong lĩnh vực giao đồ ăn, GrabFood và ShopeeFood cùng có tỷ lệ sử dụng 53%. Xét về mức độ ưu tiên, GrabFood được lựa chọn thường xuyên nhất bởi 39% người tham gia khảo sát, nhỉnh hơn ShopeeFood với 36%. Khoảng cách giữa các thế hệ cũng khá rõ: Gen X và Gen Y cùng ưu tiên GrabFood với tỷ lệ 42%, trong khi Gen Z nghiêng về ShopeeFood với 46%, so với 33% chọn GrabFood.
Xu hướng phân hóa tương tự xuất hiện ở các nền tảng nhắn tin. Zalo được 81% người tham gia sử dụng để liên lạc với bạn bè và gia đình, đồng thời là ứng dụng được 54% lựa chọn thường xuyên nhất. Tuy nhiên, tỷ lệ ưu tiên Zalo giảm dần theo nhóm tuổi, từ 71% ở Gen X xuống 55% ở Gen Y và 34% ở Gen Z. Trong nhóm người dùng trẻ, Messenger đạt 29%, còn Facebook chiếm 23%.
Với mua sắm trực tuyến, Shopee tiếp tục có độ phủ lớn nhất khi được 82% người tham gia khảo sát sử dụng và là nền tảng mua sắm chính chiếm 61% trong tổng số. Trong khi đó, TikTok Shop có tỷ lệ sử dụng 60%, nhưng chỉ 22% xem đây là kênh mua sắm chính. Xét theo thế hệ, Shopee vẫn dẫn đầu ở cả ba nhóm, còn TikTok Shop có tỷ lệ được chọn làm nền tảng chính cao hơn ở Gen Y và Gen Z so với Gen X.
Những số liệu trên cho thấy thị trường nền tảng số không chỉ cạnh tranh về độ phủ người dùng mà còn ở khả năng trở thành lựa chọn thường xuyên trong đời sống. Khi AI ngày càng phổ biến và hành vi sử dụng ứng dụng có sự khác biệt giữa các thế hệ, doanh nghiệp cần xác định đúng nhóm khách hàng mục tiêu, từ đó lựa chọn kênh truyền thông, bán hàng và chăm sóc phù hợp thay vì chỉ tập trung hiện diện trên nhiều nền tảng.
