Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng qua khu vực Vĩnh Phúc dài khoảng 42km, dự kiến thu hồi 210ha đất. Phú Thọ đang tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để hoàn thành giải phóng mặt bằng trong quý IV/2027.
Hoàn thiện hồ sơ thu hồi đất trên toàn tuyến
Sáng 21/10, Phó chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Phan Trọng Tấn cùng đoàn công tác kiểm tra tình hình thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phục vụ dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng qua khu vực Vĩnh Phúc.
Theo Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc, đoạn tuyến qua địa bàn dài khoảng 42km, đi qua 10 xã, phường gồm Vĩnh Yên, Phúc Yên, Sông Lô, Sơn Đông, Tiên Lữ, Vĩnh An, Vĩnh Hưng, Hội Thịnh, Yên Lạc và Bình Nguyên. Tổng diện tích đất dự kiến thu hồi khoảng 210ha, liên quan đến 3 ga đường sắt, 16 khu tái định cư, 5 khu nghĩa trang nhân dân và nhiều công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, trong đó có Trường THPT Bình Xuyên.
Dự án gồm 26 tiểu dự án độc lập, có tổng mức đầu tư sơ bộ gần 7.385 tỷ đồng, thực hiện trong giai đoạn 2025 - 2027. Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc được giao làm chủ đầu tư các tiểu dự án giải phóng mặt bằng.
Trước khối lượng công việc lớn, đơn vị đã thành lập 5 tổ giải phóng mặt bằng với hơn 50 cán bộ để phối hợp cùng chính quyền địa phương triển khai nhiệm vụ. Khi cần thiết, lực lượng này dự kiến được bổ sung khoảng 30 cán bộ nhằm đáp ứng yêu cầu tiến độ.
Đến ngày 20/10/2026, cả 10 xã, phường đã triển khai lập bản đồ thu hồi đất, xây dựng kế hoạch thu hồi và tổ chức điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm. Trong đó, các địa phương Vĩnh Hưng, Vĩnh An, Hội Thịnh, Yên Lạc, Tiên Lữ, Sơn Đông và Sông Lô đã xác định chủ sử dụng đối với khoảng 90% diện tích đất dự kiến thu hồi. Tại phường Vĩnh Yên, phường Phúc Yên và xã Bình Nguyên, tỷ lệ này đạt khoảng 75%.
Song song với việc xác định diện tích và chủ sử dụng đất, các đơn vị đang hoàn thiện thủ tục đối với những tiểu dự án xây dựng khu tái định cư, nghĩa trang nhân dân và di chuyển công trình hạ tầng kỹ thuật. Việc di chuyển Trường THPT Bình Xuyên cũng được triển khai theo kế hoạch.
Theo kế hoạch xây dựng trên cơ sở Nghị quyết số 281/NQ-CP ngày 22/9/2026 của Chính phủ, tỉnh Phú Thọ đặt mục tiêu hoàn thành công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng trong quý IV/2027.
Để bảo đảm tiến độ, Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc đề nghị Ban Quản lý dự án Đường sắt thuộc Bộ Xây dựng sớm cung cấp hồ sơ và xác định ranh giới giải phóng mặt bằng đối với các công trình hoàn trả, vị trí mỏ vật liệu, bãi đổ thải và tuyến nhánh kết nối từ cảng ICD đến ga Phúc Yên.
Đơn vị cũng kiến nghị UBND tỉnh Phú Thọ thống nhất đầu mối thẩm định thiết kế kỹ thuật, dự toán công tác đo vẽ bản đồ; xem xét cho phép sử dụng bản đồ thu hồi đất do Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh cung cấp để tiếp tục triển khai các thủ tục liên quan. Bên cạnh đó, các địa phương cần sớm chấp thuận vị trí xây dựng nghĩa trang nhân dân và bổ sung nhân lực phục vụ giải phóng mặt bằng.
Phát triển ga Sơn Đông gắn với quy hoạch đô thị
Trong chuyến kiểm tra thực địa tại các vị trí xây dựng ga đường sắt, Phó chủ tịch UBND tỉnh Phan Trọng Tấn nhấn mạnh định hướng phát triển ga Sơn Đông thành ga trung tâm của tỉnh. Khu vực này được định hướng gắn với trung tâm thương mại, kết nối quy hoạch đô thị Việt Trì và không gian đô thị hai bên bờ sông Lô.
Định hướng trên được xem là một phần trong kế hoạch mở rộng không gian phát triển, tạo điều kiện thúc đẩy kinh tế - xã hội tại địa phương và trên địa bàn tỉnh. Vì vậy, quá trình triển khai dự án cần gắn với quy hoạch tổng thể, bảo đảm sự kết nối giữa nhà ga và hệ thống hạ tầng khu vực.
Để đẩy nhanh tiến độ, ông Phan Trọng Tấn yêu cầu các sở, ngành, đơn vị liên quan và chính quyền địa phương chủ động phối hợp, xử lý những khó khăn phát sinh, đồng thời thực hiện đầy đủ nhiệm vụ được giao.
Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm thẩm định thiết kế kỹ thuật, hướng dẫn các địa phương thực hiện công tác đo đạc chính xác, thống nhất và đúng quy định. Sở Tài chính thực hiện thẩm định dự toán, định mức và hướng dẫn xác định chi phí giải phóng mặt bằng. Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Vĩnh Phúc phối hợp với các địa phương xác định giá đất bồi thường theo quy định, bảo đảm công khai, minh bạch và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân.
Đối với việc xác định phạm vi thu hồi đất, lãnh đạo tỉnh đề nghị Ban Quản lý dự án Đường sắt khẩn trương rà soát, xem xét cắm cọc xác định ranh giới dự án. Đây là cơ sở để các địa phương triển khai các bước bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng.
Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc được yêu cầu kiểm tra kỹ các tiểu dự án, nhất là những hạng mục hạ tầng kỹ thuật tại khu tái định cư. Việc đầu tư phải bảo đảm đồng bộ, đáp ứng điều kiện bố trí chỗ ở cho người dân bị ảnh hưởng bởi dự án.
Phó chủ tịch UBND tỉnh cũng yêu cầu các chủ đầu tư và ban quản lý dự án lựa chọn nhà thầu đủ năng lực, kinh nghiệm; tăng cường kiểm tra, giám sát chất lượng và tiến độ thi công. Các sở, ngành và chính quyền địa phương cần nâng cao trách nhiệm, phối hợp chặt chẽ để kịp thời tháo gỡ vướng mắc trong quá trình thực hiện.
Lãnh đạo tỉnh lưu ý công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải tuân thủ quy định pháp luật, thực hiện công khai, minh bạch và tạo sự đồng thuận trong nhân dân. Đây là yêu cầu quan trọng để đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, bảo đảm tiến độ triển khai tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng qua địa bàn Phú Thọ.
