Từ ngày 1/7, Nghị định 207/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, bổ sung nhiều quy định về quản lý chất lượng, thi công và bảo trì công trình xây dựng. Đáng chú ý, nghị định mới quy định rõ các trường hợp chủ nhà được tự thiết kế nhà ở riêng lẻ cũng như những công trình bắt buộc phải do đơn vị, cá nhân có chuyên môn thực hiện.
Nghị định 207/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Xây dựng về quản lý chất lượng, thi công xây dựng và bảo trì công trình xây dựng bắt đầu có hiệu lực từ ngày 1/7.
Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định cụ thể về việc thiết kế và quản lý thi công đối với nhà ở riêng lẻ theo quy mô công trình.
Theo đó, đối với nhà ở riêng lẻ dưới 3 tầng, không có tầng hầm, có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 250 m2 và chiều cao dưới 12 m, chủ sở hữu được phép tự tổ chức thực hiện thiết kế xây dựng công trình.
Trong khi đó, với nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng hoặc có 1 tầng hầm, việc thiết kế bắt buộc phải do tổ chức hoặc cá nhân có chuyên môn, kinh nghiệm theo quy định của pháp luật đảm nhận.
Đối với nhà ở riêng lẻ từ 7 tầng trở lên hoặc có từ 2 tầng hầm trở lên, yêu cầu về thiết kế được siết chặt hơn. Hồ sơ thiết kế không chỉ phải do tổ chức, cá nhân đủ điều kiện thực hiện mà còn phải tuân thủ đầy đủ các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về phòng cháy, chữa cháy.
Bên cạnh quy định về thiết kế, Nghị định 207/2026/NĐ-CP cũng bổ sung các yêu cầu đối với hoạt động giám sát thi công nhà ở riêng lẻ.
Theo quy định, quá trình giám sát phải bao gồm việc kiểm tra biện pháp thi công, các giải pháp bảo đảm an toàn cho nhà ở và những công trình liền kề, lân cận; chất lượng vật liệu xây dựng, cấu kiện và thiết bị trước khi đưa vào thi công.
Ngoài ra, việc kiểm tra hệ thống giàn giáo, kết cấu chống đỡ tạm, máy móc, thiết bị phục vụ thi công cùng các biện pháp bảo đảm an toàn lao động trong quá trình xây dựng cũng là những nội dung bắt buộc.
Đối với trường hợp chủ sở hữu chuyển đổi công năng sử dụng một phần hoặc toàn bộ nhà ở riêng lẻ đồng thời thực hiện sửa chữa, cải tạo công trình, việc thiết kế và thi công phải đáp ứng các quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn áp dụng cũng như phù hợp với công năng sử dụng mới của công trình.
Nghị định cũng yêu cầu việc xây dựng hoặc cải tạo nhà ở riêng lẻ phải tuân thủ các quy định của pháp luật về phòng cháy, chữa cháy, bảo vệ môi trường cùng các quy định pháp luật khác có liên quan.
Việc phân loại yêu cầu thiết kế theo quy mô công trình được đánh giá là bước hoàn thiện khung pháp lý trong lĩnh vực xây dựng nhà ở riêng lẻ. Cách tiếp cận này vừa tạo điều kiện cho người dân chủ động đối với các công trình quy mô nhỏ, vừa tăng cường yêu cầu về chuyên môn và an toàn đối với những công trình có mức độ phức tạp cao hơn.
Ở góc độ quản lý, các quy định mới cũng góp phần nâng cao chất lượng công trình, hạn chế rủi ro trong quá trình thi công và sử dụng, đặc biệt với các công trình nhiều tầng hoặc có tầng hầm. Đồng thời, việc bổ sung yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ môi trường phản ánh xu hướng siết chặt các tiêu chuẩn kỹ thuật trong hoạt động xây dựng.
Với việc Nghị định 207/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7, các chủ đầu tư, hộ gia đình và đơn vị tư vấn cần rà soát quy mô công trình để thực hiện đúng quy định về thiết kế, thi công và giám sát, bảo đảm công trình đáp ứng đầy đủ các yêu cầu pháp lý và kỹ thuật hiện hành.
