Úc nhằm đánh thuế các tập đoàn công nghệ lớn trừ khi họ trả phí cho các hãng tin địa phương

Úc đã công bố dự thảo luật vào thứ Ba, đề xuất đánh thuế các tập đoàn công nghệ lớn gồm Meta, Google và TikTok, trừ khi các doanh nghiệp này tự nguyện ký các thỏa thuận trả phí với các hãng tin địa phương. Động thái được đưa ra trong bối cảnh các công ty truyền thông truyền thống trên toàn cầu đang chịu áp lực khi người đọc ngày càng tiếp cận tin tức qua mạng xã hội.

Quy định dự thảo: cơ chế thỏa thuận và mức phí bắt buộc

Theo Thủ tướng Anthony Albanese, ba tập đoàn Meta, Google và TikTok sẽ được trao cơ hội ký các thỏa thuận nội dung với các nhà xuất bản tin tức địa phương. Nếu từ chối, họ sẽ phải đối mặt với một khoản phí bắt buộc lên tới 2,25% doanh thu tại Úc.

Albanese nhấn mạnh rằng các nền tảng kỹ thuật số quy mô lớn không thể né tránh nghĩa vụ theo quy định đàm phán về tin tức. Ông cũng cho biết dự thảo nhằm chặn các lỗ hổng trong một bộ luật trước đó, cho phép một số tổ chức tránh lệ phí nếu loại bỏ tin tức khỏi nền tảng của họ.

Mục tiêu của dự thảo: ngăn rút tin để tránh nghĩa vụ

Dự thảo luật được thiết kế để ngăn các gã khổng lồ công nghệ rút tin tức khỏi nền tảng một cách đơn giản. Thủ tướng cho biết việc lựa chọn ba tập đoàn dựa trên kết hợp giữa doanh thu tại Úc và số lượng người dùng nội địa lớn.

Albanese cho rằng cần có “giá trị tiền tệ gắn với” việc cung cấp nội dung, đồng thời nêu quan điểm rằng một tập đoàn đa quốc gia không thể tạo lợi nhuận từ nội dung tin tức mà không có bồi thường.

Bối cảnh tranh luận: phản ứng từ Meta và lập luận của Google

Trước đó, khi Canberra gợi ý các luật tương tự vào năm 2024, Meta cho biết người dùng Australia sẽ không còn có thể truy cập tab “tin tức”. Meta cũng từng nêu quan điểm rằng họ sẽ không gia hạn các thỏa thuận nội dung với các nhà xuất bản tin tức ở Hoa Kỳ, Anh, Pháp và Đức.

Trong phản hồi, Meta mô tả các đề xuất là “không gì khác ngoài một loại thuế dịch vụ số”.

Về phía Google, công ty cho biết họ đã có các thỏa thuận thương mại với hơn 90 doanh nghiệp tin tức địa phương và là công cụ công nghệ duy nhất tại Úc làm được điều này. Google nêu rằng trong khi xem xét dự thảo luật, họ “từ chối sự cần thiết của khoản thuế này”. Công ty cũng cho biết các nền tảng lớn khác như Microsoft, Snapchat và OpenAI đã bị loại trừ một cách tùy ý.

Tác động dự kiến và quan điểm ủng hộ

Các tổ chức ủng hộ các luật tương tự cho rằng các công ty mạng xã hội thu hút người dùng bằng tin tức và hưởng phần lớn doanh thu quảng cáo trực tuyến, trong khi các tòa soạn đang gặp khó khăn.

Đại học Canberra của Úc cho biết hơn một nửa người dân nước này sử dụng mạng xã hội như nguồn tin tức. Bộ trưởng Truyền thông Anika Wells nói rằng người dân ngày càng nhận tin tức trực tiếp từ Facebook, từ TikTok và Google, và cho rằng “chỉ công bằng” để các nền tảng kỹ thuật số lớn đóng góp vào công việc làm giàu nguồn tin của họ, từ đó thúc đẩy doanh thu của các nền tảng.

Một phát ngôn viên của Đại học Canberra dẫn quan điểm rằng các tổ chức tin tức tự nguyện đăng nội dung lên nền tảng vì họ nhận được giá trị từ việc đó, đồng thời cho rằng ý tưởng “lấy nội dung tin tức” là không đúng.

Lộ trình triển khai

Dự thảo luật đã được trình lên công chúng để tham vấn, dự kiến kết thúc vào tháng Năm. Sau đó, dự thảo sẽ được giới thiệu trước quốc hội vào cuối năm nay.