Việt Nam nhắm mục tiêu 95% dân số có thể tiếp cận sân bay trong phạm vi 100 km vào năm 2030 khi đề xuất sân bay Vân Phong nổi trên mặt nước được đưa ra

Theo định hướng quy hoạch cảng hàng không được Bộ Xây dựng đề xuất, đến năm 2030, hơn 95% dân số Việt Nam có thể tiếp cận một sân bay trong phạm vi 100 km. Tỷ lệ này cao hơn mức trung bình toàn cầu khoảng 75% và tương đương với nhiều quốc gia trong khu vực như Nhật Bản, Hàn Quốc, Malaysia, Philippines hay Thái Lan.

Quy hoạch hệ thống cảng hàng không đến 2030 và tầm nhìn 2050

Trong báo cáo gửi Chính phủ về tình hình thực hiện và đề cương lập điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Bộ Xây dựng cho biết, theo Quyết định 648/QĐ-TTg ngày 7/6/2023 của Thủ tướng, hệ thống cảng hàng không Việt Nam đến năm 2030 được quy hoạch gồm 30 sân bay (14 sân bay quốc tế, 16 sân bay nội địa). Đến năm 2050, mạng lưới dự kiến mở rộng lên 33 sân bay (14 sân bay quốc tế, 19 sân bay nội địa).

Ngoài các sân bay đã nằm trong quy hoạch, còn 12 vị trí tiềm năng cần nghiên cứu để xem xét bổ sung vào hệ thống.

Đề xuất điều chỉnh quy hoạch: đồng bộ, linh hoạt và tiệm cận xu thế quốc tế

Cuối tháng 4, Bộ Xây dựng đã trình cấp có thẩm quyền xem xét phê duyệt đề cương điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Việc điều chỉnh nhằm định hình lại mạng lưới hạ tầng hàng không theo hướng đồng bộ, linh hoạt và tiệm cận với xu thế phát triển quốc tế.

Nội dung trọng tâm gồm đề xuất bổ sung hai sân bay mới là Măng Đen và Vân Phong vào quy hoạch tổng thể. Đồng thời, Cảng hàng không Quảng Trị được đề xuất nâng cấp từ cấp 4C lên 4E để đáp ứng nhu cầu khai thác dài hạn.

Điểm nhấn: đề xuất xây dựng sân bay Vân Phong trên mặt nước

Trong các dự án được nhắc tới, sân bay Vân Phong là điểm nhấn. Dự án được đề xuất xây dựng tại xã Vạn Thắng, tỉnh Khánh Hòa, thuộc khu vực huyện Vạn Ninh, cách TP Nha Trang khoảng 65 km.

Quy mô, vị trí và tiêu chuẩn

Theo phương án nghiên cứu, sân bay sẽ được xây dựng trên vùng mặt nước ven bờ, với diện tích khoảng 497,1 ha. Dự án được định hướng đạt tiêu chuẩn 4E.

Công suất dự kiến và tổng mức đầu tư

Công suất khai thác dự kiến khoảng 1,5 triệu hành khách mỗi năm vào năm 2030 và tăng lên khoảng 2,5 triệu hành khách mỗi năm vào năm 2050. Tổng mức đầu tư ước tính khoảng 9.214 tỷ đồng.

Mục tiêu và kỳ vọng tác động

Nếu được triển khai, đây sẽ là sân bay đầu tiên tại Việt Nam được xây dựng hoàn toàn trên mặt nước. Mục tiêu của dự án là hình thành một cửa ngõ thông tin vận tải hàng không quan trọng cho khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

Dự án được kỳ vọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, du lịch, logistics và hội nhập quốc tế, đồng thời tạo động lực mới cho Khu kinh tế Vân Phong và các khu vực lân cận.

Cơ sở phù hợp quy hoạch và yêu cầu kỹ thuật

Theo tỉnh Khánh Hòa, dự án phù hợp với quy hoạch chung đến 2040, tầm nhìn 2050 đã được Thủ tướng phê duyệt điều chỉnh tại Quyết định 298/QĐ-TTg ngày 27/3/2023. Dự án cũng phù hợp với quyết định điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đến 2030 và kế hoạch sử dụng đất năm đầu của huyện Vạn Ninh, được UBND tỉnh phê duyệt tháng 3/2024.

Việc nghiên cứu phát triển sân bay trên mặt nước tại Vân Phong được kỳ vọng mở rộng không gian phát triển ngành hàng không và góp phần hoàn thiện mạng lưới hạ tầng giao thông. Tuy nhiên, mô hình này đặt ra nhiều yêu cầu khắt khe về công nghệ, chi phí và thích ứng với điều kiện tự nhiên, do đó cần đánh giá kỹ lưỡng trước khi triển khai.

Tham chiếu quốc tế về mô hình sân bay trên mặt nước

Trên thế giới, mô hình sân bay trên mặt nước không còn xa lạ. Một số ví dụ gồm Kansai International (Nhật Bản) xây trên đảo nhân tạo ở vịnh Osaka; Hong Kong International, Incheon International và Hamad International (Qatar).

Các dự án này cho thấy xu hướng mở rộng không gian hạ tầng hàng không ra biển nhằm giảm áp lực đất đai và nâng cao khả năng khai thác trong dài hạn.