Xung đột Trung Đông kéo dài có thể làm giảm tăng trưởng Việt Nam; ADB dự báo tăng trưởng GDP Việt Nam lần lượt 7,2% năm 2026 và 7,0% năm 2027, trong khi Đông Nam Á dự báo 4,7-4,8%

Theo báo cáo công bố hôm nay của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), kinh tế Việt Nam được dự báo tiếp tục tăng trưởng ở mức cao trong năm nay, dù rủi ro từ bên ngoài gia tăng trong bối cảnh bất ổn toàn cầu.

Triển vọng Đông Nam Á: tích cực nhưng rủi ro tăng

ADB cho biết triển vọng khu vực Đông Nam Á nhìn chung vẫn tích cực, được hỗ trợ bởi nhu cầu nội địa vững chắc. Theo kịch bản “ổn định sớm”, tăng trưởng GDP khu vực dự kiến đạt 4,7% trong năm 2026 và nhích lên 4,8% vào năm 2027.

Tuy nhiên, nếu xung đột tại Trung Đông kéo dài, các rủi ro theo chiều giảm sẽ gia tăng, và triển vọng tăng trưởng giữa các nền kinh tế trong khu vực có sự phân hóa rõ rệt.

Việt Nam: xuất khẩu và đầu tư hỗ trợ, nhưng chịu áp lực từ bên ngoài

Đối với Việt Nam, ADB đánh giá nền kinh tế sẽ duy trì triển vọng tích cực trong ngắn hạn. Hoạt động xuất khẩu mạnh trước thời điểm Hoa Kỳ điều chỉnh các mức thuế đối ứng, cùng với các chính sách hỗ trợ và đầu tư ổn định, đã giúp nền kinh tế tăng trưởng “solid” trong năm vừa qua.

Trong khi đó, các biện pháp thương mại của Hoa Kỳ đang thay đổi, xung đột Trung Đông và bất định toàn cầu rộng hơn có thể hạn chế xuất khẩu và dòng vốn đầu tư, qua đó tạo áp lực lên triển vọng tăng trưởng năm nay.

Dự báo tăng trưởng GDP

ADB dự báo tăng trưởng GDP của Việt Nam đạt 7,2% trong năm 2026 và 7,0% trong năm 2027. Các dự báo này được xây dựng trên kịch bản xung đột Trung Đông sớm ổn định, dù mức bất định vẫn được đánh giá là rất cao.

Ông Shantanu Chakraborty, Giám đốc Quốc gia của ADB tại Việt Nam, cho biết: “Dù tăng trưởng GDP của Việt Nam trong năm 2026 không cao bằng mức 8% của năm 2025, nhưng vẫn là mức tăng trưởng tích cực xét trong bối cảnh hiện tại.”

Phân hóa tăng trưởng trong khu vực 2024–2027

Bức tranh tăng trưởng của Đông Nam Á giai đoạn 2024–2027 cho thấy sự phân hóa tương đối rõ giữa các nền kinh tế. Điểm sáng và động lực tăng trưởng chính của khu vực là Việt Nam, với mức tăng trưởng GDP dự báo 7,2% trong năm nay, cao nhất khu vực.

Với Indonesia, Campuchia và Philippines, tăng trưởng được kỳ vọng phục hồi và duy trì ở mức khoảng 4,5–5,5%. Tại Indonesia, tăng trưởng dự kiến cải thiện nhờ nhu cầu nội địa ổn định, dù rủi ro vẫn tồn tại nếu xung đột Trung Đông kéo dài. Myanmar được dự báo phục hồi sau suy giảm năm 2025 nhờ tái thiết sau thiên tai, trong khi việc bình thường hóa sản xuất năng lượng ở Brunei tiếp tục hỗ trợ tăng trưởng.

Ngược lại, tăng trưởng ở Malaysia và Thái Lan được dự báo chậm lại do thương mại toàn cầu yếu, hiệu ứng “xuất khẩu sớm” giảm dần và tác động từ xung đột Trung Đông. Tuy nhiên, xuất khẩu công nghệ được kỳ vọng giúp giảm bớt áp lực. Ở Philippines, tăng trưởng có xu hướng chững lại khi áp lực lạm phát từ giá hàng hóa toàn cầu tăng cao và các bất định liên quan tới Trung Đông ảnh hưởng đến tiêu dùng và niềm tin đầu tư.

Động lực và rủi ro cho tăng trưởng năm 2026

Với năm 2026, ADB nhận định đầu tư vẫn là động lực chính của tăng trưởng ở Việt Nam. Trên phương diện rủi ro, xung đột Trung Đông có thể làm gián đoạn dòng chảy dầu, khí và phân bón qua eo Hormuz, khiến chi phí vận chuyển tăng và gây trì hoãn.

Cùng với các diễn biến ở Ukraine, những yếu tố này làm tăng biến động giá hàng hóa và tiếp tục disrupt chuỗi cung ứng toàn cầu. Việc tăng trưởng của các đối tác thương mại lớn chậm lại có thể làm giảm thặng dư thương mại và làm chậm tăng trưởng của Việt Nam.

Ở phía cầu, tiêu dùng trong nước có thể chịu ảnh hưởng bởi mức chi tiêu hộ gia đình yếu và tín dụng ngân hàng thắt chặt hơn.

Chính sách hỗ trợ tăng trưởng

Động lực tăng trưởng năm 2026 được kỳ vọng đến từ việc đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công và thực hiện chính sách tiền tệ nới lỏng. Chính phủ đặt mục tiêu đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, khoảng 38 tỷ USD, đặc biệt cho hạ tầng, qua đó hỗ trợ hoạt động xây dựng.

Trong khi FDI và xuất khẩu vẫn là động lực chính, các yếu tố bên ngoài như xung đột Trung Đông và chính sách thuế quan của Hoa Kỳ có thể ảnh hưởng tới dòng vốn và hoạt động xuất khẩu. Dòng vốn FDI có thể giảm trong bối cảnh đầu tư toàn cầu chậm lại, khi nhà đầu tư có xu hướng mở rộng hoạt động hiện có thay vì triển khai dự án mới. Ngoài ra, thuế tối thiểu toàn cầu và các nút thắt về hạ tầng và thủ tục hành chính có thể làm chậm đăng ký FDI mới.

Triển vọng dịch vụ và lạm phát

ADB cho rằng khu vực dịch vụ dự kiến tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong năm 2026, được hỗ trợ bởi sự phục hồi du lịch và các hoạt động dựa trên công nghệ.

Về lạm phát, ADB dự báo tăng lên 4,0% trong năm 2026 và sau đó giảm xuống 3,8% vào năm 2027.