Xung đột Trung Đông và khủng hoảng nhiên liệu đe dọa ngành du lịch Đông Nam Á

Xung đột và khủng hoảng nhiên liệu Trung Đông đang lan rộng và tác động tới ngành du lịch Đông Nam Á, làm chậm sự phục hồi sau đại dịch tại các thị trường trọng điểm. Các nước Đông Nam Á đang triển khai biện pháp khẩn cấp để đối phó với tình trạng thiếu nhiên liệu và giá cả tăng cao. Đối với du khách, điều này có nghĩa là phải thích nghi với những điểm đến mà giao thông, sử dụng năng lượng và thói quen sinh hoạt hàng ngày đang được điều chỉnh. Du khách có thể nhận thấy khu thương mại yên tĩnh hơn vào các ngày trong tuần, lượng nhân viên tại các cơ sở lưu trú giảm và việc ưu tiên giao thông công cộng thay vì phương tiện cá nhân ngày càng phổ biến. Việc đi lại giữa các thành phố, đặc biệt đến các vùng xa xôi, có thể khó dự đoán hơn do hạn chế về nguồn nhiên liệu. Ở một số nơi, việc sử dụng điều hòa không khí bị hạn chế và các dịch vụ tiêu thụ nhiều năng lượng có thể bị cắt giảm. Tình trạng mất điện gián đoạn cũng có thể xảy ra ở một số điểm đến, khiến việc lên kế hoạch trước trở nên cần thiết. Các đánh giá khu vực cho thấy đến cuối năm 2025, lượng khách du lịch ASEAN đã đạt hơn 90% so với năm 2019, với một số điểm đến thậm chí vượt trước mức khủng hoảng. Tuy nhiên, đến tháng 3 năm 2026, Thái Lan, Malaysia và Singapore bắt đầu cho thấy dấu hiệu suy giảm, đặc biệt ở các chặng bay ngắn và phân khúc khách du lịch nhạy cảm với giá cả. Việc đi lại giữa các thành phố, đặc biệt là đến các vùng xa xôi, có thể khó dự đoán hơn do hạn chế về nhiên liệu. Đà phục hồi của Thái Lan đã chững lại khi lượng khách Trung Quốc và các du khách châu Á khác từ các chuyến bay ngắn ngày không đạt kỳ vọng ban đầu, theo The Traveler. Singapore, quốc gia phụ thuộc nhiều vào kết nối hàng không và du lịch MICE, đã điều chỉnh dự báo tăng trưởng do chi phí năng lượng và vận tải biến động mạnh liên quan đến sự gián đoạn nguồn cung ở Trung Đông. Lượng khách quốc tế đến Malaysia đã phục hồi mạnh mẽ về tổng thể nhưng hiện đang đối mặt với khó khăn do giá vé máy bay tăng cao và đồng tiền khu vực suy yếu. Theo bà Mint Leong, Chủ tịch MITA, tác động tiêu cực đã xuất hiện từ đầu tháng 3/2026. Chỉ trong tuần đầu chiến sự bùng nổ, khoảng 2.800 gói tour đã bị hủy. Trong tháng vừa qua, con số này tăng lên khoảng 5.000 đơn hủy, chủ yếu do lo ngại về an toàn và sự gián đoạn chuyến bay. Các phân tích công khai về tác động kinh tế của cuộc xung đột cho thấy chi phí nhiên liệu hàng không đã tăng gấp đôi so với trước khi xung đột leo thang, buộc các hãng phải chuyển chi phí cao hơn cho hành khách và xem xét lại các tuyến bay không hiệu quả. Những động thái này đang tác động trực tiếp đến nhu cầu du lịch Đông Nam Á, nơi du khách nhạy cảm về giá và đang phải vật lộn với lạm phát trong nước. Các hãng hàng không phải chuyển chi phí cao hơn cho hành khách và xem xét lại các tuyến bay không hiệu quả. Các bình luận trong ngành cho thấy cú sốc hiện tại có nguy cơ làm cho quá trình phục hồi ổn định trước đó trở nên dài hơn và không đồng đều. Các chuyến bay bị hủy và thời gian hành trình kéo dài trên các tuyến bay châu Âu - châu Á và Trung Đông - châu Á, vốn là những tuyến bay kết nối quan trọng với Thái Lan, Malaysia và Singapore, có thể bị gia tăng. Các nhà phân tích cảnh báo rằng nếu giá nhiên liệu cao tiếp tục kéo dài suốt mùa hè ở bán cầu bắc, chi phí đến Đông Nam Á có thể khiến nhiều du khách ngân sách eo hẹp không thể đi du lịch. Các tuyến bay nội địa và chặng ngắn, cũng như các hãng giá rẻ, sẽ không được miễn nhiễm. Đối với các điểm đến được định vị là nghỉ dưỡng biển, sự suy giảm lợi thế về giá có thể gây ra hậu quả lâu dài đối với thị phần. Tuy nhiên, một số phân khúc du lịch tự chủ ở khu vực có thể trở thành «lá bài chiến lược» trong bối cảnh bất ổn địa chính trị và kinh tế kéo dài. Malaysia đang tập trung mạnh vào các dịch vụ du lịch thân thiện với người Hồi giáo nhằm thu hút du khách từ Trung Đông. Du lịch Malaysia đang đối mặt với tình thế khó khăn khi chi phí các gói tour dự kiến tăng từ 30% đến 50% do tác động kép từ giá nhiên liệu leo thang và bất ổn tại Trung Đông. Trong khi đó, Singapore dựa vào danh tiếng về an toàn, kết nối hàng không và trải nghiệm cao cấp để duy trì dòng khách. Thách thức là các chiến lược này phải hoạt động hiệu quả trong môi trường toàn cầu có chi phí cao và rủi ro gia tăng. Sân bay Changi hiện ghi nhận nhiều hãng hàng không châu Âu mở thêm các chuyến bay thẳng do nhu cầu tăng cao. Tương tự, sân bay Kuala Lumpur bổ sung thêm nhiều chuyến bay trực tiếp giữa thủ đô Malaysia và các thành phố châu Âu. Ngược lại, những thị trường phụ thuộc nhiều vào trung chuyển thay vì các chuyến bay thẳng, như Indonesia, Campuchia hay các điểm nghỉ dưỡng tại Thái Lan, có thể chứng kiến lượng khách sụt giảm đáng kể. Các nhà hoạch định du lịch và kinh tế Thái Lan đã điều chỉnh giảm dự báo về lượng khách du lịch nước ngoài đến Thái Lan trong năm 2026. Các dự báo từ khu vực tư nhân cũng chỉ ra rằng, nếu không có sự phục hồi mạnh từ Trung Quốc hoặc sự bình ổn giá nhiên liệu, ngành du lịch Thái Lan có thể không đạt được tiềm năng trung hạn. Thời điểm xảy ra xung đột cũng không thuận lợi. Các kỳ nghỉ lễ lớn trong tháng 4 của một số nước trong khu vực có thể bị ảnh hưởng nếu nhu cầu du lịch suy giảm. Kỳ nghỉ hè của học sinh từ tháng 5 đến tháng 6 cũng có thể sẽ im ắng bất thường nếu giá vé máy bay tăng cao khiến du khách e ngại. Diễn biến này cho thấy vẫn còn nhiều yếu tố rủi ro đối với khu vực, dù các ngành du lịch mang tính tự chủ có thể đóng vai trò quan trọng trong bối cảnh biến động. Gary Bowerman, nhà phân tích du lịch, cho rằng diễn biến từ đây có thể còn khó lường hơn và nhấn mạnh tác động tới du lịch Đông Nam Á có thể trở nên nghiêm trọng hơn trong những tháng tới. Du lịch Thái Lan trước cú sốc biến động kinh tế Vé máy bay toàn cầu có thể lập mặt bằng giá mới từ tháng 4 Mùa thấp điểm đến sớm của du lịch UAE Từ khóa: giá nhiên liệu tăng cao, hủy tour du lịch, khủng hoảng năng lượng, tình hình du lịch Đông Nam Á, Trung Đông, Vneconomy