•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
AI đang làm thay đổi triển vọng thương mại của Trung Quốc theo hướng nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu, lần đầu tiên kể từ năm 2021. Diễn biến này có thể khiến thặng dư thương mại hàng hóa của nước này không tăng mạnh như trong năm 2024, sau khi đạt mức kỷ lục.
Theo dự báo trung vị từ 17 nhà kinh tế trong một cuộc khảo sát của Bloomberg công bố trong tháng này, nhập khẩu của Trung Quốc có thể tăng 5% trong năm 2026, mức cao nhất trong 5 năm. Mức dự báo này cao hơn gấp đôi so với trung vị từ cuộc khảo sát tương tự hồi tháng trước, cho thấy sự đảo chiều sau bốn năm nhập khẩu gần như đi ngang hoặc suy giảm.
Các nhà kinh tế cho rằng động lực chính đến từ việc các doanh nghiệp Trung Quốc tăng mua con chip tiên tiến phục vụ hạ tầng công nghệ AI.
Trong khi đó, dự báo tăng trưởng xuất khẩu của Trung Quốc cũng được điều chỉnh tăng, từ 3,6% lên 4,9%. Tuy nhiên, do nhập khẩu được dự báo tăng mạnh hơn, thặng dư thương mại hàng hóa của Trung Quốc trong năm 2026 có thể chỉ nhỉnh hơn mức 1,2 nghìn tỷ USD của năm 2025, sau hai năm tăng mạnh.
Trong những tháng gần đây, Trung Quốc chịu sức ép từ các đối tác thương mại khi hàng hóa nước này tràn vào nhiều thị trường kể từ sau đại dịch Covid-19. Đáp lại, Chính phủ Trung Quốc cam kết mở cửa rộng hơn thị trường nội địa cho hàng nhập khẩu, đồng thời điều chỉnh dần một số chính sách, bao gồm việc bỏ ưu đãi thuế xuất khẩu với một số mặt hàng, như tấm pin năng lượng mặt trời.
Tuy vậy, theo nội dung bài viết, động lực khiến nhập khẩu tăng không chỉ xuất phát từ chính sách. Nhu cầu đối với các công nghệ tiên tiến liên quan đến AI, đặc biệt là con chip tiên tiến, khiến Trung Quốc phải tăng nhập khẩu từ nước ngoài. Trong khi đó, tiêu dùng nội địa vẫn yếu và tiếp tục hạn chế sức cầu.
“Chính phủ Trung Quốc đã nhận ra rằng mức thặng dư thương mại quá lớn là không bền vững” — bà Serena Zhou, nhà kinh tế cấp cao về Trung Quốc tại Mizuho Securities, nhận xét với Bloomberg.
Bà Serena Zhou dự báo nhập khẩu của Trung Quốc có thể tăng 7,5% trong năm nay, một phần nhờ các điều chỉnh chính sách. Tuy nhiên, bà cho rằng xuất khẩu vẫn sẽ là động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, trong bối cảnh nhu cầu nội địa chưa phục hồi rõ rệt.
“Đến nay, tôi vẫn chưa thấy nhu cầu nội địa của Trung Quốc phục hồi rõ rệt” — bà Zhou nói.
Việc các nhà kinh tế đồng loạt nâng dự báo cho thấy triển vọng thương mại của Trung Quốc đang thay đổi nhanh, sau một quý ghi nhận đà tăng mạnh bất chấp cú sốc năng lượng toàn cầu do chiến sự Iran gây ra.
Trong 3 tháng đầu năm 2026, nhập khẩu của Trung Quốc tăng 23% so với cùng kỳ năm 2025, trong khi xuất khẩu tăng 15%. Sản xuất công nghiệp và đầu tư đang tăng tốc, nhưng tiêu dùng trì trệ khiến nền kinh tế Trung Quốc tiếp tục mất cân đối. Theo IMF, tình trạng này cũng góp phần làm tăng các mất cân đối trong thương mại toàn cầu.
Nhập khẩu của Trung Quốc bất ngờ tăng mạnh trong tháng 3 chủ yếu xuất phát từ làn sóng đầu tư vào AI không chỉ tại nước này mà trên toàn cầu. Nhu cầu xây dựng hạ tầng AI tăng nhanh kéo theo nhu cầu lớn đối với con chip và thiết bị sản xuất tiên tiến.
Giá con chip tăng mạnh cũng khiến giá trị nhập khẩu tăng cao. Theo ước tính của Pantheon Macroeconomics, giá trị mạch tích hợp Trung Quốc nhập khẩu trong tháng 3 tăng 54% so với cùng kỳ năm 2025, đóng góp gần một phần ba mức tăng chung của tổng kim ngạch nhập khẩu, trong khi khối lượng nhập khẩu mặt hàng này chỉ tăng 14%, cho thấy yếu tố giá đóng vai trò đáng kể.
Làn sóng chi tiêu cho AI trên toàn cầu được dự báo đạt 2,5 nghìn tỷ USD trong năm nay. Trong năm qua, xu hướng này trở thành động lực quan trọng thúc đẩy thương mại châu Á.
Theo nghiên cứu của các nhà kinh tế tại Standard Chartered Plc, Trung Quốc là nhà cung cấp hàng hóa liên quan đến AI lớn nhất thế giới trong năm ngoái. Tuy vậy, nước này vẫn phải nhập khẩu ròng một số công nghệ then chốt, đặc biệt là các con chip tiên tiến. Đài Loan và Hàn Quốc là hai nguồn cung lớn nhất các mặt hàng liên quan đến AI cho Trung Quốc, và cả hai đều ghi nhận xuất khẩu sang Trung Quốc tăng mạnh trong những tháng gần đây.
Ngoài AI, một số yếu tố khác cũng được nêu là thúc đẩy nhập khẩu của Trung Quốc. Trong năm qua, đồng nhân dân tệ tăng gần 7% so với USD, giúp cải thiện sức mua của hộ gia đình và doanh nghiệp Trung Quốc đối với hàng hóa nhập khẩu. Bên cạnh đó, giá kim loại đi lên cũng làm tăng giá trị nhập khẩu các sản phẩm liên quan đến đồng và nhôm.
Đến nay, giá dầu toàn cầu tăng chưa ảnh hưởng nhiều đến nhập khẩu của Trung Quốc. Dữ liệu tháng 3 cho thấy lượng dầu thô nước này mua vào chỉ giảm nhẹ.
Tuy nhiên, tình hình có thể thay đổi trong những tháng tới nếu lưu lượng vận chuyển qua eo biển Hormuz — tuyến hàng hải quan trọng của năng lượng toàn cầu — tiếp tục giảm mạnh. Pantheon Macroeconomics dự báo giá trị nhập khẩu dầu và khí đốt của Trung Quốc trong tháng 4 sẽ lần lượt giảm 14% và 18% so với tháng trước.
Ở chiều xuất khẩu, triển vọng của Trung Quốc được cải thiện nhờ một số tác động ngoài dự kiến từ chiến sự Iran. Nhu cầu toàn cầu tăng đối với các sản phẩm năng lượng xanh đang giúp doanh nghiệp Trung Quốc, trong đó có các nhà sản xuất ôtô, mở rộng hiện diện ở nước ngoài. So với nhiều nền kinh tế khác, chuỗi cung ứng của Trung Quốc cũng được đánh giá có khả năng chống chịu tốt hơn trước cú sốc năng lượng.
“Kinh tế Trung Quốc đã cho thấy khả năng chống chịu tốt hơn nhiều nước châu Á trước các cú sốc nguồn cung do chiến sự Iran gây ra. Nhu cầu toàn cầu đối với xe điện và pin mặt trời tăng lên thậm chí còn tạo thêm thuận lợi cho Trung Quốc, bởi doanh nghiệp nước này đang giữ vị thế áp đảo trong hai lĩnh vực này” — bà Erica Tay, nhà kinh tế tại Maybank Securities, nhận xét.
Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng vừa kiểm tra thực địa tại nút giao Phạm Tu – đường 70. Dự án có tổng vốn đầu tư hơn 1.921 tỉ đồng, trong đó giá trị nút giao Phạm Tu – đường 70 gần 786 tỉ đồng; giá trị…
