Định hướng luồng tín dụng nhằm thúc đẩy tăng trưởng

Để đạt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, ngành ngân hàng được kỳ vọng tiếp tục là kênh chủ lực bơm vốn cho nền kinh tế, đồng thời bảo đảm dòng tiền chảy đến đúng nơi để tăng trưởng có chất lượng. Tuy nhiên, thực tế nhiều năm cho thấy tín dụng vẫn có xu hướng tập trung mạnh vào bất động sản (BĐS), trong khi nền kinh tế lại đang thiếu vốn trung và dài hạn cho sản xuất, hạ tầng và đổi mới công nghệ.

Quy mô tín dụng và chỉ tiêu tăng trưởng năm 2026

Theo số liệu được nêu trong bài, quy mô tín dụng của ngành ngân hàng năm 2025 đạt 18,58 triệu tỷ đồng. Năm 2026, chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng được đặt ra khoảng 15%, tương đương tăng thêm khoảng 2,8 triệu tỷ đồng được “bơm” ra. Dù mức tăng này thấp hơn mức 18% của năm trước, lượng vốn bổ sung vẫn ở quy mô rất lớn.

BĐS tiếp tục là kênh hút vốn tín dụng

Bài viết nhấn mạnh BĐS nhiều năm qua luôn là “thỏi nam châm” hút tín dụng. Đến cuối năm 2025, dư nợ lĩnh vực này khoảng 4,5 triệu tỷ đồng, chiếm gần 25% tổng dư nợ toàn nền kinh tế. Tại nhiều ngân hàng, tỷ trọng cho vay BĐS vượt 30%, thậm chí có nơi trên 50%.

Không chỉ là dư nợ cho vay, tài sản bảo đảm là BĐS mà các ngân hàng nắm giữ cũng ở mức lớn. Theo báo cáo của nhóm NHTM lớn gồm Vietcombank, VietinBank, BIDV, Agribank và MB, tổng giá trị tài sản nhận thế chấp, cầm cố và chiết khấu đến cuối năm 2025 lên tới gần 16 triệu tỷ đồng, trong đó riêng BĐS ước khoảng 11,64 triệu tỷ đồng.

Ngoài ra, trong tổng số 24.800 tỷ đồng doanh nghiệp phát hành trái phiếu quý 1 năm nay, BĐS và ngân hàng chiếm đến 90%. Điều này cho thấy mức độ “gắn chặt” giữa hệ thống ngân hàng và thị trường BĐS.

Áp lực phân bổ vốn và hiệu quả sử dụng vốn

Bài viết cho rằng nền kinh tế phụ thuộc quá lớn vào tín dụng ngân hàng. Tỷ lệ tín dụng/GDP của Việt Nam được nêu ở mức khoảng 146% (thuộc nhóm cao trên thế giới). Trong khi đó, nền kinh tế vẫn thiếu vốn trung và dài hạn cho sản xuất, hạ tầng và đổi mới công nghệ.

Hiệu quả phân bổ vốn cũng được phản ánh qua hệ số ICOR duy trì ở mức cao (6-7), tức phải bỏ ra nhiều vốn hơn để tạo ra một đơn vị tăng trưởng.

Định hướng điều hành: nắn dòng tín dụng, kiểm soát rủi ro

Trước yêu cầu nâng chất lượng tăng trưởng, việc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) định hướng điều hành được bài viết đánh giá là cần thiết và kịp thời. Cụ thể, NHNN được nêu là định hướng kiểm soát tăng trưởng tín dụng ngay từ đầu năm, hạn chế dồn vốn vào các lĩnh vực rủi ro, đặc biệt là BĐS, và không để tín dụng BĐS tăng nhanh hơn mặt bằng chung.

Song song, các ngân hàng được khuyến nghị chủ động tái cấu trúc danh mục cho vay. Bài viết nhấn mạnh đây không phải là “siết” tín dụng mà là nâng chuẩn để nâng chất.

Diễn biến điều chỉnh danh mục và tối ưu chi phí vốn

Theo nội dung bài viết, thực hiện chỉ đạo này, nhiều ngân hàng đã từng bước giảm tỷ trọng cho vay BĐS, chuyển hướng sang bán lẻ, doanh nghiệp nhỏ và vừa, cũng như các lĩnh vực sản xuất và những khu vực tạo giá trị gia tăng thực chất.

Bên cạnh đó, bài viết đề cập việc các NHTM giảm lãi suất huy động theo chỉ đạo của NHNN. Việc tối ưu chi phí vốn đầu vào được kỳ vọng sẽ tạo dư địa để giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ cá nhân và doanh nghiệp phát triển sản xuất - kinh doanh.

Đa dạng hóa kênh dẫn vốn để giảm phụ thuộc vào tín dụng

Một giải pháp khác được bài viết nêu là sớm đa dạng hóa kênh dẫn vốn nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng, thông qua phát triển thị trường chứng khoán và trái phiếu. Lý do được đưa ra là tín dụng ngân hàng không thể tăng vô hạn; nếu đẩy lên cao để kích tăng trưởng có thể kéo theo áp lực lạm phát, tỷ giá tăng và ảnh hưởng đến chất lượng tài sản cũng như an toàn vốn.

Tác động kỳ vọng và nhận định

Bài viết kết luận rằng trong chu kỳ tăng trưởng mới, chất lượng dòng vốn trung và dài hạn đóng vai trò then chốt. Dòng vốn chỉ thực sự trở thành động lực khi được dẫn dắt vào các lĩnh vực tạo giá trị bền vững. Theo đó, nắn dòng tín dụng được hiểu là định hướng lại dòng tiền để mỗi đồng vốn trở thành lực đẩy cho tăng trưởng bền vững của nền kinh tế.