Làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) đang gặp nhiều khó khăn sau khi đợt bán tháo tuần qua làm mất khoảng 1.000 tỷ USD vốn hóa của nhóm cổ phiếu này.
Sự suy giảm trên làm tăng lo ngại về tính bền vững của các khoản đầu tư AI trong bối cảnh chi phí phát triển hạ tầng tăng cao, hiệu quả chưa rõ ràng và môi trường chính trị tại Mỹ có nhiều thay đổi.
Theo bài phân tích trên Calcalist ngày 8/11, đà tăng của cổ phiếu AI đã giảm từ tháng 10 khi giới đầu tư chú ý hơn đến chi phí và gánh nặng nợ của các công ty công nghệ.
Trong phiên giao dịch ngày 5/11, chỉ số Nasdaq giảm 5,5%, cổ phiếu Nvidia giảm 9%, AMD giảm 17% và SanDisk giảm 22%. Chỉ số ngành bán dẫn SOX giảm 12%. Mức giảm này đưa cả SOX và Nasdaq vào vùng điều chỉnh khi giảm hơn 10% so với đỉnh gần nhất.
Tâm lý thận trọng tăng lên một phần do khả năng Mỹ sẽ siết chặt quản lý AI sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, khi đảng Dân chủ kiểm soát cả hai viện Quốc hội. Giới đầu tư lo ngại việc tăng cường giám sát các dự án trung tâm dữ liệu, vốn đang gây sức ép lên hệ thống điện và chi phí sinh hoạt tại nhiều nơi.
Từ đầu năm 2024, Mỹ đã phê duyệt hàng trăm dự án trung tâm dữ liệu, với hơn 500 dự án đang xây dựng và trên 1.000 dự án đang lập kế hoạch. Tuy nhiên, sự phản đối của người dân địa phương khiến 46 dự án tại 20 quốc gia bị đình chỉ hoặc hủy bỏ, làm ảnh hưởng khoảng 170 tỷ USD vốn đầu tư dự kiến. Các quy định mới có thể tiếp tục làm tăng chi phí và kéo dài thời gian thi công.
Dù vậy, Calcalist cho rằng rủi ro chính trị không phải rào cản lớn nhất. Tổng thống Donald Trump có quyền phủ quyết các dự luật, trong khi việc duy trì vị thế dẫn đầu trước Trung Quốc về AI là mục tiêu được cả hai đảng ủng hộ.
Vấn đề chính nằm ở khả năng thu hồi vốn từ các khoản đầu tư lớn. Ngân hàng Goldman Sachs ước tính tổng chi tiêu cho hạ tầng AI giai đoạn 2026-2031 có thể đạt 7.600 tỷ USD, chủ yếu cho trung tâm dữ liệu và năng lượng. Trong bối cảnh lạm phát tại Mỹ chưa hạ nhiệt và chi phí vốn có nguy cơ tăng, áp lực tài chính lên các doanh nghiệp công nghệ sẽ lớn hơn.
Trong những tuần tới, thị trường sẽ chú ý đến báo cáo tài chính của Nvidia vào ngày 17/11 để đánh giá nhu cầu đầu tư hạ tầng AI. Ngoài ra, kế hoạch huy động vốn và định giá của các công ty như Anthropic và OpenAI cũng được theo dõi sát sao.
Calcalist đánh giá đợt điều chỉnh vừa qua chưa chấm dứt xu hướng đầu tư AI, nhưng cho thấy thị trường đang chuyển từ kỳ vọng vào tiềm năng công nghệ sang yêu cầu chứng minh hiệu quả kinh doanh. Khả năng tạo ra lợi nhuận từ nguồn vốn đầu tư hạ tầng sẽ quyết định triển vọng dài hạn của lĩnh vực này.
