Doanh nghiệp sản xuất đang đối mặt với áp lực chi phí do giá xăng dầu tăng và đồng USD mạnh lên, tạo áp lực lên chi phí vận chuyển và chi phí nhập khẩu khi nhu cầu vẫn chưa phục hồi mạnh.
Tỷ giá biến động rõ rệt khi thị trường năng lượng toàn cầu vẫn biến động do căng thẳng địa chính trị ở Trung Đông.
Trong nước, sau hai lần điều chỉnh chính sách chỉ trong một tuần, giá xăng RON95 đã tăng khoảng 7.000 đồng/lít, trong khi dầu diesel còn tăng mạnh hơn, tổng mức tăng vượt quá 10.000 đồng/lít. Bên cạnh chi phí nhiên liệu, đồng USD mạnh lên khiến nguyên vật liệu nhập khẩu trở nên đắt đỏ.
Sáng 10/3, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tỷ giá trung tâm ở mức 25.059 đồng/USD, tăng 2 đồng so với sáng trước. Với biên độ 5% quanh tỷ giá trung tâm, các ngân hàng thương mại niêm yết giá mua – bán USD trong khoảng 23.806 – 26.311 đồng/USD. Một số ngân hàng lớn niêm yết quanh mức 26.041 – 26.311 đồng/USD (mua – bán), tăng khoảng 40 đồng ở chiều mua và 2 đồng ở chiều bán so với sáng trước.
Ông Trần Văn Lĩnh, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Thủy sản và Thương mại Thuận Phước, cho biết nhiều doanh nghiệp chịu tác động của cả giá nhiên liệu lẫn tỷ giá. Khi giá dầu tăng mạnh, chi phí logistics của ngành thủy sản lập tức bị đẩy lên ở nhiều khâu trong chuỗi vận chuyển và bảo quản.
[Chú thích hình ảnh: Doanh nghiệp thủy sản đối mặt nhiều áp lực khi chi phí tăng cao.]
Doanh nghiệp thủy sản đối mặt với nhiều áp lực khi chi phí tăng.
Chi phí vận chuyển bằng đường bộ cho container lạnh từ nhà máy tới cảng đã tăng khoảng 8–12%, tương đương thêm 2–3 triệu đồng mỗi container so với trước khi giá dầu tăng. Trong khi đó, các hãng tàu bắt đầu điều chỉnh phụ phí nhiên liệu, khiến cước vận tải biển tăng thêm từ 2.000–4.000 USD cho mỗi container trên nhiều tuyến xuất khẩu.
Ngoài chi phí vận chuyển, ông Lĩnh cho biết doanh nghiệp còn chịu áp lực từ biến động tỷ giá, khiến chi phí nhập khẩu thức ăn thủy sản, phụ gia chế biến, bao bì và một số nguyên liệu đầu vào trở nên đắt đỏ hơn.
“Hiện công ty vẫn nhập khẩu một số nguyên liệu thủy sản để phục vụ chế biến sâu và tái xuất khẩu sang các thị trường lớn như Mỹ, châu Âu và Nhật Bản nhằm bảo đảm nguồn hàng ổn định cho các đơn hàng xuất khẩu. Doanh nghiệp đang rà soát lại toàn bộ chi phí vận chuyển và nguyên liệu.
Giá dầu tăng khiến cước logistics, vận tải biển và kho lạnh đều tăng, còn tỷ giá tăng làm chi phí nhập khẩu đội lên. Trong khi đó, khách hàng quốc tế rất nhạy cảm với giá. Nếu tăng giá bán sẽ khó giữ đơn hàng, còn giữ giá thì lợi nhuận bị thu hẹp,” ông Lĩnh chia sẻ.
Đại diện Công ty Cổ phần Nhựa Bình Minh cho biết, hạt nhựa nguyên sinh là nguyên liệu đầu vào chính và chủ yếu được nhập khẩu thanh toán bằng USD, trong khi giá hạt nhựa thường biến động theo giá dầu thế giới.
Khi cả giá dầu và tỷ giá cùng tăng, chi phí nguyên liệu đầu vào của doanh nghiệp sẽ tăng nhanh. Trong bối cảnh sức mua trên thị trường chưa phục hồi mạnh, doanh nghiệp buộc phải cắt giảm chi phí, tối ưu sản xuất để hạn chế tác động đến giá bán.
Đại diện Hiệp hội Thức ăn chăn nuôi Việt Nam cho hay các doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi đang chịu sức ép chi phí rõ rệt khi giá xăng dầu và tỷ giá USD cùng tăng trong thời gian gần đây. Thức ăn chăn nuôi của Việt Nam phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu như ngô, khô đậu tương, lúa mì… với tỷ lệ lên tới 60–70%. Khi tỷ giá USD tăng, chi phí nhập khẩu các loại nguyên liệu này lập tức tăng theo. Đồng thời, giá xăng dầu tăng cũng khiến chi phí vận chuyển nguyên liệu từ cảng về nhà máy và phân phối thức ăn tới các trang trại tăng đáng kể.
[Chú thích hình ảnh: Doanh nghiệp thức ăn chăn nuôi đối diện với sức ép kép chi phí khi giá nhiên liệu và tỷ giá tăng.]
Thức ăn chăn nuôi có đặc thù khối lượng rất lớn. Chỉ cần giá nhiên liệu tăng vài phần trăm là chi phí logistics đã tăng lên đáng kể. Khi cộng thêm tác động từ tỷ giá, chi phí sản xuất của doanh nghiệp bị đội lên khá nhanh.
Theo TS. Nguyễn Đức Độ - Phó Viện trưởng Viện Kinh tế Tài chính, Học viện Tài chính, khi giá năng lượng tăng cùng lúc với đồng USD mạnh lên, nền kinh tế có thể chịu áp lực “lạm phát nhập khẩu”. Doanh nghiệp nhập khẩu nguyên liệu phải thanh toán bằng USD. Khi tỷ giá tăng và giá năng lượng cũng tăng, chi phí sản xuất sẽ bị đẩy lên theo hai hướng cùng lúc.
Theo Xuân Phong
