Hội nhập quốc tế và chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, cộng đồng doanh nhân TP. Hồ Chí Minh được kỳ vọng không chỉ dẫn dắt tăng trưởng kinh tế mà còn trở thành lực lượng gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc, xây dựng văn hóa doanh nghiệp và lan tỏa các giá trị phát triển bền vững. Đây là thông điệp xuyên suốt được nhấn mạnh tại Hội thảo khoa học "Doanh nhân Việt Nam – Gìn giữ bản sắc, Kiến tạo tương lai" diễn ra ngày 22/7 tại TP. Hồ Chí Minh.

Văn hóa doanh nhân là sức mạnh nội sinh của doanh nghiệp
Hội thảo do Hội Doanh nhân Sài Gòn TP. Hồ Chí Minh, Hội Dân tộc học và Nhân học TP. Hồ Chí Minh và Câu lạc bộ Doanh nhân Cựu sinh viên Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh phối hợp tổ chức. Hội thảo thu hút sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia, doanh nhân, đại diện cơ quan quản lý nhà nước, trường đại học, viện nghiên cứu, hiệp hội nghề nghiệp và cộng đồng doanh nghiệp.
Sự kiện diễn ra trong bối cảnh khoa học công nghệ, kinh tế số và trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi sâu sắc môi trường kinh doanh. Theo các đại biểu, doanh nhân ngày nay không chỉ giữ vai trò tiên phong phát triển kinh tế mà còn là lực lượng lan tỏa các giá trị văn hóa, đạo đức kinh doanh, trách nhiệm xã hội và góp phần xây dựng thương hiệu quốc gia.
Theo bà Đinh Võ Thị Ngọc Huyền, Trưởng Ban Kết nối giao thương Hội Doanh nhân Sài Gòn TP. Hồ Chí Minh, Trưởng Ban Tổ chức, doanh nhân Việt Nam đang đứng trước yêu cầu phải liên tục đổi mới để thích ứng với những biến động của kinh tế toàn cầu.
Tuy nhiên, theo bà Huyền, đổi mới không đồng nghĩa với đánh mất bản sắc. Ngược lại, những giá trị văn hóa truyền thống, tinh thần dân tộc, đạo đức kinh doanh và trách nhiệm với cộng đồng chính là nền tảng tạo nên sức mạnh nội sinh, giúp doanh nghiệp phát triển lâu dài.
Bà Huyền nhấn mạnh, văn hóa doanh nhân không chỉ được thể hiện qua cách điều hành doanh nghiệp mà còn phản ánh trách nhiệm đối với người lao động, đối tác, khách hàng và xã hội. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, gìn giữ bản sắc văn hóa Việt Nam sẽ tạo nên lợi thế cạnh tranh khác biệt cho doanh nghiệp.
Hội thảo đã ghi nhận 29 tham luận của các giáo sư, tiến sĩ, nhà khoa học, doanh nhân, lãnh đạo các hội, đoàn thể, cơ quan quản lý nhà nước, nghiên cứu sinh và học viên cao học. Các tham luận mang đến nhiều góc nhìn về vai trò của văn hóa trong phát triển đội ngũ doanh nhân, đồng thời đề xuất nhiều giải pháp nhằm gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số.
Doanh nhân là lực lượng kiến tạo giá trị cho xã hội
Theo ông Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn TP. Hồ Chí Minh, sau 50 năm phát triển, bài học quan trọng là TP. Hồ Chí Minh chỉ có thể giữ vững vai trò đầu tàu kinh tế khi đội ngũ doanh nhân không ngừng được nâng tầm về bản lĩnh, tri thức, năng lực quản trị và trách nhiệm xã hội.
Giai đoạn phát triển mới đòi hỏi doanh nhân Thành phố phải chuyển từ tư duy “làm ăn giỏi” sang tư duy “kiến tạo hệ sinh thái”; từ tăng trưởng dựa vào quy mô sang tăng trưởng dựa vào năng suất, công nghệ, đổi mới sáng tạo và các chuẩn mực phát triển bền vững.
Ông Lư Nguyễn Xuân Vũ cho rằng, doanh nhân TP. Hồ Chí Minh phải tiếp tục là lực lượng tiên phong của đổi mới, là đối tác đồng hành với chính quyền, là chủ thể kiến tạo giá trị cho xã hội và là biểu tượng của tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm. Khi doanh nhân lớn mạnh thì Thành phố sẽ lớn mạnh; khi doanh nghiệp vươn tầm thì Thành phố cũng vươn tầm. Sự hòa quyện giữa khát vọng của doanh nhân với khát vọng phát triển của Thành phố và đất nước sẽ tạo nền tảng để TP. Hồ Chí Minh tiếp tục giữ vai trò đầu tàu kinh tế, trung tâm đổi mới sáng tạo và động lực phát triển của Việt Nam trong giai đoạn mới.
Ở góc độ nghiên cứu, TS. Huỳnh Thanh Điền, Trường Đại học Nguyễn Tất Thành cho rằng, văn hóa sáng tạo và văn hóa doanh nhân là nguồn lực quan trọng nhưng chỉ phát huy giá trị khi doanh nghiệp có khả năng hấp thụ tri thức, tái cấu hình nguồn lực, đổi mới và thương mại hóa các ý tưởng.
Theo đó, chuyển đổi mô hình tăng trưởng không chỉ phụ thuộc vào doanh nghiệp mà còn cần sự đồng hành của thể chế, nguồn vốn, công nghệ, nguồn nhân lực, chuyển đổi số, liên kết vùng và môi trường kinh doanh. Trong đó, doanh nghiệp là chủ thể thực thi; Nhà nước đóng vai trò kiến tạo; các cơ sở nghiên cứu cung cấp tri thức; còn các hội doanh nhân có vai trò lan tỏa giá trị, nâng cao năng lực, kết nối nguồn lực và phản hồi chính sách.
TS. Huỳnh Thanh Điền nhấn mạnh định hướng cốt lõi là xây dựng năng lực biến sáng tạo thành những kết quả có thể đo lường. Đây cũng là cách cụ thể hóa bản sắc doanh nhân TP. Hồ Chí Minh - năng động nhưng có trách nhiệm, cởi mở nhưng có năng lực tổ chức, dám đổi mới và biết chuyển ý tưởng thành giá trị cho doanh nghiệp, cộng đồng và Thành phố.
Bên cạnh các tham luận, hội thảo còn là diễn đàn đối thoại giữa các chuyên gia, doanh nhân và cơ quan quản lý về những vấn đề thực tiễn trong xây dựng văn hóa doanh nghiệp và phát triển đội ngũ doanh nhân Việt Nam có bản lĩnh, trí tuệ, trách nhiệm và khát vọng cống hiến.
Nhiều giải pháp đã được đề xuất như tăng cường liên kết giữa các hội doanh nhân với cơ quan quản lý, trường đại học và viện nghiên cứu; xây dựng các chương trình đào tạo về văn hóa doanh nhân; phát triển mạng lưới chia sẻ kinh nghiệm giữa các doanh nghiệp; khuyến khích doanh nghiệp thực hiện trách nhiệm xã hội và lan tỏa các giá trị văn hóa Việt Nam trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.