Lãi suất tiết kiệm khó giảm sâu trong năm tới, là lựa chọn hấp dẫn cho nhà đầu tư, nhưng cổ phiếu đang rẻ nhất 5 năm và có thể mang lại lợi nhuận tới 20-25%.
Gửi tiết kiệm đang là kênh sinh lời tốt nhất
Gửi tiết kiệm là kênh đầu tư hiệu quả nhất từ đầu năm đến nay. Theo tính toán của Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), một tỷ đồng gửi ngân hàng từ đầu năm với lãi suất 9%/năm vẫn sinh lời tốt hơn khi bỏ vào quỹ cổ phiếu, quỹ trái phiếu hay vàng.
Vàng tăng mạnh trong 4 tháng đầu năm rồi quay đầu giảm sâu, có lúc giá trong nước còn thấp hơn giá thế giới. Chứng khoán cũng không khá hơn. Thị trường đi ngang, tiền chỉ chảy vào vài cổ phiếu lớn nên phần đông nhà đầu tư khó kiếm lời. Người lướt sóng càng dễ thua lỗ vì giá liên tục tăng rồi giảm bất ngờ.
Trong khi các kênh khác “chật vật”, lãi suất tiết kiệm vẫn ở mức cao, dù vừa có đợt điều chỉnh giảm. Ngày 18/10, Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các ngân hàng giảm lãi suất tiền gửi ít nhất 0,5%/năm với kỳ hạn từ 6 tháng. Lãi suất cho vay sản xuất, kinh doanh cũng phải giảm 1,5-2%/năm. Ngân hàng nào không làm theo có thể bị cắt hạn mức cho vay.
Theo đó, các nhà băng phản ứng gần như ngay lập tức. Đến nay, ít nhất 20 ngân hàng đã hạ lãi suất huy động, phổ biến 0,5 điểm phần trăm, trong đó có VCB, VPB, MB, TPB và Sacombank...
Dù vậy, VDSC cho rằng lãi suất sẽ chỉ đứng yên đến cuối năm và khó giảm sâu trong năm 2027. Lý do là ngân hàng vẫn đang cho vay nhiều hơn số tiền huy động được, chênh lệch khoảng 2,35 triệu tỷ đồng. Khoảng thiếu hụt này gấp đôi đầu năm ngoái. Nền kinh tế còn cần nhiều vốn dài hạn, nên ngân hàng khó có thể hạ mạnh lãi suất tiết kiệm mà vẫn giữ được tiền gửi. Như vậy, người gửi tiền vẫn được hưởng mức lãi khá tốt trong thời gian tới.
Cơ hội cho người mua cổ phiếu kiên nhẫn
Dù tiết kiệm vẫn hấp dẫn, VDSC cho rằng đây lại có thể là thời điểm tốt để mua cổ phiếu. Lý do đầu tiên là cổ phiếu đang rẻ. VN-Index đã giảm từ đỉnh tháng 10 năm ngoái. Chỉ số còn được giữ ở mức cao chủ yếu nhờ nhóm cổ phiếu Vingroup, trong khi phần lớn cổ phiếu khác đã giảm sâu. Mức định giá chung của thị trường hiện thấp nhất trong 5 năm. Nhiều doanh nghiệp tốt đang được bán dưới giá trị thực.
Lý do thứ hai đến từ lịch sử. Thị trường từng trải qua những giai đoạn tương tự, như năm 2010-2011, 2015-2016 và 2024-2025. Điểm chung là lãi suất tiết kiệm tăng, chứng khoán ảm đạm và lướt sóng khó có lãi. Nhưng người mua cổ phiếu tốt ở những thời điểm đó thường thu được lợi nhuận đáng kể sau một năm.
Dựa trên những lần thị trường diễn biến tương tự, VDSC ước tính VN-Index có thể lên 2.150-2.200 điểm trong một năm tới, tăng khoảng 25% so với vùng 1.750 điểm. Khả năng nhà đầu tư có lãi sau một năm vào khoảng 4/5, với mức lợi nhuận phổ biến trên 20%. Con số này cao gấp đôi đến gấp ba lãi suất tiết kiệm.
Muốn có lãi thì phải kiên nhẫn. Nếu chỉ mua rồi bán sau vài ngày, khả năng có lãi chưa đến 40%. Nắm giữ khoảng 4 tháng thì khả năng này tăng lên gần 80%.
Rủi ro vẫn còn. Trong kịch bản xấu, thị trường có thể giảm thêm tới 27% trước khi hồi phục. Vì vậy, VDSC khuyên nhà đầu tư không nên dồn hết tiền một lần mà nên chia nhỏ để mua dần mỗi tháng. Người cần sự an toàn có thể giữ một phần tiền trong ngân hàng và dùng phần còn lại để tích lũy cổ phiếu.
Chọn đúng cổ phiếu cũng rất quan trọng. VDSC tổng hợp 10 mã được nhiều công ty chứng khoán khuyên mua nhất: Hòa Phát (HPG), MB (MBB), Thế Giới Di Động (MWG), Techcombank (TCB), FPT, VPBank (VPB), Đạm Cà Mau (DCM), Vietcombank (VCB), ACB và Gemadept (GMD). Theo giới phân tích, giá nhiều mã có thể tăng thêm hơn 50%, như Gemadept, FPT và Hòa Phát.
Nếu một người đầu tư một tỷ đồng vào 10 cổ phiếu này từ năm 2015 và mỗi tháng góp thêm khoảng 20 triệu đồng, khoản tiền đến nay sẽ lớn hơn nhiều so với gửi tiết kiệm, mua vàng hay góp vào quỹ đầu tư. Theo VDSC, đây đều là doanh nghiệp quản trị tốt, tài chính lành mạnh và có vị thế vững trong ngành.
Với cổ phiếu ngân hàng, nhà đầu tư cần chọn kỹ hơn. Việc phải giảm lãi suất cho vay nhiều hơn lãi suất huy động có thể khiến lợi nhuận của ngân hàng chậm lại trong ngắn hạn. VDSC ưu tiên những ngân hàng có nhiều tiền gửi thanh toán giá rẻ và để dành nhiều tiền phòng rủi ro nợ xấu, như Vietcombank hay MB.
