Thị trường đối mặt với những bất định lặp lại, nhưng mở ra cơ hội, cho biết PGS.TS Phạm Thế Anh

Chuyên gia cho rằng thời điểm nhà đầu tư lo ngại nhất thường cũng chính là giai đoạn xấu nhất của thị trường. Khi các rủi ro dần được hấp thụ, thị trường sẽ có cơ hội cải thiện và mở ra những cơ hội mới. Cơ hội mở ra khi khó khăn qua đi. Tại ĐHĐCĐ thường niên năm 2026 của Chứng khoán MB (MBS), ông Phạm Thế Anh – Thành viên HĐQT MBS, đồng thời là Trưởng bộ môn Kinh tế vĩ mô, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, thành viên Tổ tư vấn của Ủy ban Kinh tế Quốc hội đã đưa ra những nhận định về triển vọng thị trường năm 2026. Theo ông, việc đánh giá thị trường mỗi năm đều gắn với những yếu tố khó khăn nhất định, song đồng thời cũng luôn mở ra các cơ hội rất tốt. 

Sau khi đối diện cú sốc thuế quan năm ngoái, Việt Nam lại đối diện áp lực từ căng thẳng Trung Đông năm nay. Tuy nhiên, năm 2026 được dự báo sẽ đối mặt với nhiều thách thức hơn ở một số góc độ. Cụ thể, yếu tố bất định từ xung đột tại Trung Đông được đánh giá là rủi ro lớn khi tình hình có thể còn kéo dài. Dù Mỹ và Iran đã có những động thái đàm phán, song các điều kiện đưa ra vẫn còn cứng rắn, khiến khả năng đạt được đồng thuận trong ngắn hạn là chưa rõ ràng. Những diễn biến này có thể kéo theo hệ lụy đáng kể, đặc biệt là nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu mỏ, qua đó làm gia tăng áp lực lạm phát toàn cầu. Trong bối cảnh lạm phát tăng, chính sách tiền tệ tại nhiều quốc gia có xu hướng thắt chặt hơn và Việt Nam cũng không nằm ngoài xu hướng này. 

Theo đó, biến số lãi suất sẽ có tác động đáng kể đến thị trường chứng khoán cũng như hoạt động của ngành ngân hàng. Dù vậy, ở góc nhìn dài hạn, ông Phạm Thế Anh cho rằng các yếu tố như xung đột hay chiến tranh chỉ mang tính thời điểm và sẽ qua đi. “Các bên cuối cùng sẽ phải tìm được giải pháp, không thể duy trì trạng thái đối đầu kéo dài”, ông nhận định. Về cơ hội, ông đánh giá Việt Nam vẫn có nhiều dư địa tăng trưởng với nền tảng tăng trưởng cao trong dài hạn. Bên cạnh đó, trong ngắn hạn, Chính phủ đang triển khai hàng loạt dự án đầu tư trọng điểm trong các lĩnh vực như hạ tầng, năng lượng và phát triển đô thị, qua đó tạo động lực cho thị trường vốn nói chung và thị trường chứng khoán nói riêng. Ngoài ra, triển vọng nâng hạng thị trường của Việt Nam vẫn đang được duy trì theo lộ trình. Các yếu tố bên ngoài như chính sách thuế quan của Mỹ cũng được kỳ vọng sẽ hạ nhiệt so với giai đoạn trước, trong bối cảnh áp lực chi phí sinh hoạt gia tăng khiến nước này khó duy trì chính sách thuế quan cao trong thời gian dài. Về tâm lý thị trường, chuyên gia cho rằng thời điểm nhà đầu tư lo ngại nhất thường cũng chính là giai đoạn xấu nhất của thị trường. Khi các rủi ro dần được hấp thụ, thị trường sẽ có cơ hội cải thiện và mở ra những cơ hội mới. VN-Index hướng đến 2.300 điểm trong nửa đầu năm. Cũng tại Đại hội, ban lãnh đạo MBS đưa ra nhận định tích cực về thị trường chứng khoán năm 2026. Theo đó, Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP phấn đấu từ 10% trở lên, cùng với Nghị quyết 79-NQ/TW mới ban hành về phát triển khu vực kinh tế nhà nước, được kỳ vọng sẽ hỗ trợ thanh khoản thị trường thông qua các hoạt động thoái vốn hoặc IPO tại các doanh nghiệp Nhà nước chi phối. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp Nhà nước đầu ngành đang niêm yết với quy mô vốn hóa lớn cũng được cho là sẽ có tác động tích cực đến diễn biến điểm số thị trường. Trên cơ sở đó, MBS dự báo chỉ số VN-Index có thể hướng đến các mức cao kỷ lục trong năm 2026, đặc biệt trong nửa đầu năm, nhờ tác động tích cực từ Nghị quyết 79 và kỳ vọng thị trường vượt qua kỳ đánh giá nâng hạng vào tháng 3. Theo kịch bản tích cực, VN-Index có thể hướng tới vùng 2.300 điểm trong nửa đầu năm 2026. Tuy nhiên, trong nửa cuối năm, MBS hạ kỳ vọng khi cho rằng mặt bằng lãi suất mới có thể dần tác động đến thanh khoản thị trường, đồng thời dòng tiền có xu hướng dịch chuyển một phần sang hoạt động sản xuất kinh doanh. Theo đó, chỉ số được dự báo có thể đạt khoảng 1.800 điểm vào cuối năm 2026. Trên quan điểm thận trọng, lãnh đạo MBS khuyến nghị nhà đầu tư ưu tiên các cổ phiếu có tăng trưởng lợi nhuận rõ ràng, ROE cải thiện, nền tảng tài chính vững chắc và mức định giá vẫn ở vùng hấp dẫn. Trong đó, đáng chú ý là các doanh nghiệp có vốn Nhà nước tại các ngành đầu ngành.