Chung cư phải bố trí khu vực riêng cho xe điện và trạm sạc từ cuối năm 2026

Từ ngày 15/12/2026, hàng loạt quy định mới về bãi đỗ xe điện, khu vực sạc và đổi pin tại nhà chung cư sẽ chính thức được áp dụng. Theo quy chuẩn sửa đổi của Bộ Xây dựng, các dự án chung cư phải tách riêng khu vực dành cho phương tiện điện và tăng cường các yêu cầu về an toàn phòng cháy chữa cháy.

Bộ Xây dựng vừa ban hành Thông tư 31 sửa đổi Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Nhà chung cư (QCVN 04:2021/BXD), bổ sung nhiều quy định liên quan đến khu vực để xe điện, sạc xe điện và đổi pin xe điện tại các dự án chung cư. Thông tư có hiệu lực từ ngày 15/12/2026.

Theo quy chuẩn mới, khu vực dành cho xe điện phải được bố trí trong phần diện tích của dự án đã được phê duyệt. Việc sắp xếp được ưu tiên theo thứ tự từ ngoài trời, trên mặt đất, tầng bán hầm, tầng hầm 1 và các tầng hầm tiếp theo.

Một trong những điểm đáng chú ý là các tòa nhà chung cư phải bố trí riêng khu vực để xe ô tô, khu vực để xe mô tô điện, xe máy điện và xe đạp điện. Đồng thời, đơn vị quản lý được khuyến khích tách biệt hoàn toàn khu vực để xe điện với các phương tiện sử dụng xăng, dầu nhằm hạn chế nguy cơ cháy lan khi xảy ra sự cố.

Trong trường hợp không thể bố trí riêng, khu vực để xe hỗn hợp bắt buộc phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng đối với khu vực để xe điện. Khoảng cách tối thiểu giữa các khu vực để xe là 2 m. Nếu không bảo đảm khoảng cách này, chủ đầu tư hoặc đơn vị quản lý phải lắp đặt tường hoặc vách ngăn bằng vật liệu không cháy có chiều cao tối thiểu 2 m.

Ngoài yêu cầu về phân khu, khu vực để xe điện còn phải được trang bị hệ thống báo cháy tự động, camera giám sát kết nối về phòng trực có người trực 24/24h, hệ thống chiếu sáng sự cố, biển chỉ dẫn thoát nạn cùng các cảnh báo an toàn trực quan.

Đối với khu vực sạc xe điện, quy chuẩn mới yêu cầu phải phân vùng riêng biệt giữa khu vực sạc ô tô điện và khu vực sạc xe máy điện, xe đạp điện.

Khi được bố trí trong tầng hầm hoặc bán hầm, mỗi phân vùng chỉ được phép bố trí tối đa 25 chỗ sạc ô tô điện hoặc 50 chỗ sạc xe máy điện, xe đạp điện. Nếu bố trí trên mặt đất, giới hạn tương ứng là 30 chỗ sạc ô tô điện và 80 chỗ sạc xe máy điện, xe đạp điện.

Bên cạnh các hệ thống phòng cháy chữa cháy thông thường, khu vực sạc xe điện còn phải lắp đặt thiết bị cảnh báo khí carbon monoxide (CO) và Hydrofluoric acid (HF). Đây là những loại khí có thể phát sinh trong trường hợp pin lithium-ion gặp sự cố cháy nổ.

Thông tư cũng quy định công suất danh định của trụ sạc đặt trong tầng hầm không được vượt quá 22 kW. Hệ thống sạc phải có chức năng tự động ngắt điện khi phát hiện bất thường và cho phép ngắt điện khẩn cấp khi xảy ra sự cố.

Đối với các khu vực đổi pin xe điện, quy chuẩn lần đầu tiên đưa ra những yêu cầu kỹ thuật riêng. Các điểm đổi pin phải được ưu tiên bố trí ngoài trời hoặc trên mặt đất; chỉ khi không còn phương án phù hợp mới được phép đặt tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm 1. Đồng thời, phải có giải pháp cô lập hoặc di chuyển thiết bị đổi pin khi xảy ra cháy.

Với các chung cư hiện hữu, trong vòng 6 tháng kể từ ngày Thông tư có hiệu lực, chủ sở hữu hoặc đơn vị được ủy quyền quản lý phải hoàn thành việc rà soát hiện trạng khu vực để xe điện, sạc điện và đổi pin. Nếu chưa đáp ứng các quy định mới, công trình phải được sửa chữa hoặc cải tạo theo quy định của pháp luật về xây dựng.

Việc ban hành các tiêu chuẩn riêng cho xe điện được đánh giá là phù hợp với xu hướng gia tăng nhanh của phương tiện điện tại Việt Nam. Khi số lượng ô tô điện, xe máy điện và xe đạp điện ngày càng tăng, yêu cầu về hạ tầng kỹ thuật, nguồn điện và an toàn cháy nổ tại các khu dân cư cũng trở nên cấp thiết hơn.

Ở góc độ thị trường bất động sản, các quy định mới có thể tạo thêm áp lực đầu tư đối với nhiều chung cư hiện hữu khi phải nâng cấp hệ thống điện, phòng cháy chữa cháy và khu vực đỗ xe. Tuy nhiên, về dài hạn, việc chuẩn hóa hạ tầng cho phương tiện điện được kỳ vọng sẽ nâng cao mức độ an toàn công trình và đáp ứng xu hướng phát triển giao thông xanh tại các đô thị lớn.

Những quy định mới của Bộ Xây dựng được xem là bước chuẩn bị quan trọng cho giai đoạn phổ cập phương tiện điện trong tương lai. Việc triển khai đồng bộ các yêu cầu về bãi đỗ, sạc điện và đổi pin không chỉ góp phần nâng cao an toàn tại các khu chung cư mà còn tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của hạ tầng đô thị trong những năm tới.