Meta Platforms đang đối mặt với một trong những cuộc khủng hoảng pháp lý lớn nhất kể từ khi thành lập khi hàng loạt vụ kiện liên quan đến an toàn của người dùng vị thành niên đồng loạt bước vào giai đoạn xét xử. Áp lực này xuất hiện đúng thời điểm tập đoàn của Mark Zuckerberg tăng tốc đầu tư hàng trăm tỷ USD cho trí tuệ nhân tạo (AI), làm gia tăng rủi ro đối với hoạt động kinh doanh và triển vọng tài chính.
Meta Platforms đang bước vào giai đoạn được đánh giá là một trong những thử thách pháp lý nghiêm trọng nhất trong lịch sử 22 năm hoạt động.

Hàng loạt vụ kiện từ các bang của Mỹ và người dùng liên quan đến cáo buộc nền tảng mạng xã hội gây tác động tiêu cực đến sức khỏe tâm thần của thanh thiếu niên đang tạo ra áp lực chưa từng có đối với doanh nghiệp.
Đáng chú ý, khủng hoảng diễn ra khi Meta đồng thời phải chi khoản đầu tư khổng lồ để cạnh tranh trong cuộc đua phát triển trí tuệ nhân tạo.
Trong tháng 3, Meta liên tiếp nhận các phán quyết bất lợi tại California và New Mexico với cáo buộc ưu tiên tăng trưởng người dùng hơn yếu tố an toàn của thanh thiếu niên.
Hiện vẫn còn hàng nghìn vụ kiện cá nhân cùng các đơn kiện từ hơn 40 tổng chưởng lý bang đang chờ được giải quyết.
Meta cũng đang hầu tòa trong vụ kiện do Tổng chưởng lý bang Tennessee khởi xướng với cáo buộc công ty cung cấp thông tin sai lệch về mức độ an toàn của các nền tảng mạng xã hội.
Đến tháng 8, doanh nghiệp tiếp tục phải tham gia phiên tòa tại Tòa án Liên bang ở Oakland theo đơn kiện của bốn tổng chưởng lý bang khác.
Trong một vụ kiện, các nguyên đơn yêu cầu Meta bồi thường tới 1.400 tỷ USD, mức gần tương đương giá trị vốn hóa thị trường khoảng 1.500 tỷ USD của tập đoàn.

Một phiên tòa khác trong chuỗi vụ kiện hợp nhất dự kiến sẽ được mở vào tháng 2 năm sau.
Mặc dù Meta đã đạt được một số kết quả thuận lợi, như thỏa thuận hòa giải với một học khu tại Kentucky và việc một nguyên đơn tự nguyện rút đơn kiện trong tháng này mà không nhận bồi thường, công ty vẫn khẳng định sẽ tiếp tục theo đuổi chiến lược bảo vệ trước những cáo buộc mà họ cho là không có cơ sở.
Theo Meta, yêu cầu bồi thường hơn 1.000 tỷ USD là "phi lý" và chưa từng có tiền lệ trong lịch sử thực thi các quy định bảo vệ người tiêu dùng tại Mỹ.
Tuy nhiên, ngay cả khi mức bồi thường cuối cùng thấp hơn đáng kể, tổng chi phí phát sinh từ các vụ kiện vẫn có thể tạo áp lực lớn lên tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Meta từng cảnh báo nhà đầu tư rằng riêng vụ kiện tại New Mexico cũng có thể khiến công ty phải bồi thường khoảng 3,7 tỷ USD nếu kết quả xét xử không thuận lợi.
Những rủi ro pháp lý xuất hiện đúng thời điểm Meta đang thực hiện quá trình chuyển đổi chiến lược lớn nhất trong nhiều năm nhằm cạnh tranh trên thị trường AI.
CEO Mark Zuckerberg từng thừa nhận thành công của Meta trong kỷ nguyên AI "không phải điều hiển nhiên".
Theo kế hoạch, Meta dự kiến chi khoảng 145 tỷ USD cho đầu tư cơ bản trong năm nay, chủ yếu dành cho việc xây dựng trung tâm dữ liệu và mua sắm chip phục vụ phát triển AI.
Đầu năm nay, doanh nghiệp cũng cắt giảm khoảng 8.000 nhân sự nhằm tái phân bổ nguồn lực cho các dự án trí tuệ nhân tạo.
Giới phân tích dự báo Meta có thể ghi nhận dòng tiền tự do âm trong quý II khi công bố kết quả kinh doanh.
Ông Brian Mulberry, Giám đốc quản lý danh mục tại Zacks Investment Management, đánh giá đây là rủi ro thực sự đối với tập đoàn.
Trong khi đó, chuyên gia Josh Beck của Raymond James cho rằng thị trường vẫn đang theo dõi sát diễn biến các phiên tòa trước khi đưa ra đánh giá đầy đủ về tác động đối với Meta.
Một trong những yếu tố khiến Meta chịu sức ép lớn là cách tiếp cận mới của các nguyên đơn.
Thay vì tập trung vào nội dung do người dùng đăng tải, nhiều vụ kiện cho rằng chính thiết kế của các nền tảng mạng xã hội tạo ra cơ chế gây nghiện đối với thanh thiếu niên.
Cách lập luận này có thể giúp các vụ kiện vượt qua "lá chắn" pháp lý của Điều 230 thuộc Đạo luật Chuẩn mực Truyền thông liên bang, vốn lâu nay miễn trừ trách nhiệm cho các nền tảng đối với nội dung do bên thứ ba đăng tải.
Nếu xu hướng này tiếp tục được các tòa án chấp nhận, Meta và nhiều doanh nghiệp công nghệ khác có thể phải đối mặt với những rủi ro pháp lý lớn hơn trong tương lai.
Meta tiếp tục phủ nhận các cáo buộc và cho biết sẽ bảo vệ quan điểm của mình tại tòa.
Đại diện doanh nghiệp nhấn mạnh mỗi vụ kiện có bản chất khác nhau và kết quả của một vụ việc không quyết định kết quả của các vụ kiện khác.
Song song với đó, công ty cho biết đang triển khai nhiều biện pháp nhằm tăng cường an toàn cho người dùng trẻ tuổi như tài khoản dành riêng cho thanh thiếu niên, công cụ giám sát của phụ huynh, giới hạn thông báo vào ban đêm và các tính năng nhắc nghỉ khi sử dụng mạng xã hội.
Làn sóng kiện tụng liên quan đến sức khỏe tâm thần của thanh thiếu niên đang tạo ra phép thử lớn đối với Meta trong bối cảnh doanh nghiệp dốc nguồn lực cho cuộc đua AI. Bên cạnh nguy cơ phải chi hàng tỷ USD tiền bồi thường, các vụ kiện còn có thể tác động đến cách thiết kế sản phẩm, mô hình kinh doanh và khung pháp lý điều chỉnh các nền tảng mạng xã hội trong nhiều năm tới.