•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Sáu văn bản pháp lý đang định hình thị trường tài sản mã hóa Việt Nam. Tại Diễn đàn Digital Trust in Finance 2026 (ngày 12/5), ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (Bộ Tài chính), đã làm rõ các chính sách và cơ chế quản lý quan trọng đối với lĩnh vực này.
Theo ông Hòa, Luật Công nghiệp công nghệ số là văn bản đầu tiên đưa ra khái niệm về tài sản số, tài sản ảo và tài sản mã hóa, đồng thời thừa nhận đây là một loại tài sản được bảo vệ theo pháp luật Việt Nam.
Trước đây, khi doanh nghiệp muốn đầu tư hoặc kinh doanh tài sản mã hóa thường gặp khó khăn do chưa có quy định cụ thể về ngành nghề hoạt động. Nay, với Luật Đầu tư số 143/2025/QH15, Việt Nam lần đầu tiên có ngành nghề đầu tư kinh doanh tài sản mã hóa, dù vẫn là lĩnh vực kinh doanh có điều kiện.
Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP được xem là nền tảng quan trọng cho việc xây dựng thị trường giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam. Nghị quyết quy định rõ phạm vi quản lý, bao gồm hoạt động chào bán, phát hành, tổ chức giao dịch và cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa, đồng thời xác định trách nhiệm quản lý nhà nước đối với lĩnh vực này.
Đặc biệt, Nghị quyết số 05 lần đầu tiên đưa ra khái niệm ICO liên quan đến phát hành tài sản mã hóa và cho phép phát hành tài sản mã hóa trên cơ sở tài sản thực.
Về hệ thống thông tư hướng dẫn, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 15 về nguyên tắc kế toán đối với các tổ chức tham gia thị trường tài sản mã hóa.
Thông tư hướng dẫn có ba nhóm đối tượng chính gồm:
Đối với VASP, các hoạt động như giao dịch, phát hành, chào bán, lưu ký hoặc tự doanh được hướng dẫn cách kê khai trên bảng cân đối kế toán. Các tổ chức phát hành sẽ căn cứ vào bản chất của loại tài sản phát hành để thực hiện hạch toán phù hợp.
Đối với nhà đầu tư là tổ chức, doanh nghiệp có thể kê khai mục đích đầu tư và nắm giữ tài sản mã hóa như một phần tài sản của doanh nghiệp.
Về mức thuế, ông Hòa nêu rõ: mức 20% áp dụng đối với tổ chức được thành lập và hoạt động theo pháp luật Việt Nam; mức 0,1% áp dụng cho nhà đầu tư tổ chức được thành lập theo pháp luật nước ngoài và nhà đầu tư cá nhân.
Theo Thông tư 41, Bộ Tài chính quy định doanh nghiệp cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa sẽ thực hiện nộp thay cho nhóm nhà đầu tư nói trên nhằm tạo điều kiện cho nhà đầu tư khi tham gia thị trường.
Để bảo đảm minh bạch và xây dựng niềm tin cho nhà đầu tư, Nghị quyết số 05 yêu cầu các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa phải công khai, minh bạch trong toàn bộ hoạt động.
Ông Hòa cho biết, toàn bộ hoạt động quảng cáo và tiếp thị phải bảo đảm chính xác, đầy đủ, không gây hiểu nhầm; đồng thời tổ chức phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính trung thực của thông tin công bố.
Bộ Tài chính đang nghiên cứu xây dựng thêm các văn bản hướng dẫn liên quan đến việc công bố thông tin và báo cáo trên thị trường tài sản mã hóa. Bên cạnh đó, để minh bạch hóa hoạt động kinh doanh, các tổ chức cung cấp dịch vụ có nghĩa vụ công khai biểu phí dịch vụ và các hợp đồng ký kết với bên thứ ba cho nhà đầu tư.
Những đơn vị cung cấp giải pháp công nghệ cho VASP cũng phải thực hiện công bố thông tin đầy đủ. Ông Hòa nhấn mạnh: “Bất cứ thay đổi nào trong quy trình hoạt động đều phải được công bố và chúng tôi sẽ kiểm tra, giám sát rất chặt chẽ”.
Đối với hoạt động phát hành tài sản mã hóa, cơ quan quản lý yêu cầu các tổ chức phát hành phải công bố thông tin tương tự các tổ chức cung cấp dịch vụ. Mọi thay đổi phải được công bố theo bản cáo bạch trước khi phát hành.
Để bảo vệ nhà đầu tư, các tổ chức cung cấp dịch vụ phải ưu tiên quyền lợi của nhà đầu tư, bao gồm việc ưu tiên thực hiện lệnh giao dịch của nhà đầu tư trước lệnh của chính tổ chức. Tài sản của nhà đầu tư được bảo vệ theo quy định của Bộ luật Dân sự Việt Nam.
Theo các quy định hiện hành, các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa được phép hoạt động trong bốn nhóm ngành nghề gồm: tổ chức thị trường giao dịch, tự doanh, lưu ký tài sản và nền tảng phát hành.
Các đơn vị này có quyền lựa chọn tài sản mã hóa để niêm yết giao dịch và được phép thu phí đối với các dịch vụ liên quan đến hoạt động cung cấp dịch vụ.
Tuy nhiên, đại diện Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhấn mạnh các sàn phải đặc biệt thận trọng trong quá trình lựa chọn tài sản mã hóa đưa vào giao dịch. Cơ quan quản lý khuyến khích các sàn ưu tiên tài sản có tính thanh khoản cao, phổ biến trên thị trường nhằm đảm bảo an toàn và hạn chế rủi ro lừa đảo.
Từ năm 2017 đến nay, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam ghi nhận tốc độ tăng trưởng nhanh về số lượng người dùng. Hiện có nhiều đánh giá khác nhau về quy mô thị trường: một số đơn vị cho rằng đến năm 2025 Việt Nam có khoảng 9 triệu tài khoản giao dịch, trong khi một số tổ chức đưa ra con số lên tới 21 triệu tài khoản. Theo đánh giá của cơ quan quản lý, khoảng 15 triệu tài khoản là con số phù hợp và khả thi hơn đối với thị trường Việt Nam.
Về quy mô giao dịch, thị trường ghi nhận tốc độ tăng trưởng mạnh từ năm 2021 đến nay. Riêng năm 2025, tổng giá trị giao dịch ước đạt khoảng 220 tỷ USD. Ông Hòa cho biết đây là con số ước tính, nhưng cũng phản ánh tiềm năng và triển vọng lớn của thị trường tài sản mã hóa Việt Nam trong thời gian tới.
Bộ Xây dựng vừa có Văn bản số 6854/BXD-VP gửi Bộ Tư pháp về việc tiếp tục rà soát để cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong lĩnh vực xây dựng. Theo Bộ Xây dựng, cải cách được thực hiện trên cơ sở chỉ đạo của Văn…
