Tổng thống Kenya cho biết nước này sẽ phải cắt điện cho một nửa dân số để hỗ trợ dự án trung tâm dữ liệu AI trị giá 1 tỷ USD của Microsoft

Kế hoạch xây dựng trung tâm dữ liệu AI trị giá 1 tỷ USD của Microsoft cùng đối tác G42 tại Kenya đang bị đình trệ, chủ yếu do lưới điện quá tải và các lo ngại liên quan đến việc thanh toán công suất điện hằng năm cho nhà phát triển công nghệ Mỹ.

Dự án được công bố trong chuyến thăm Washington của Tổng thống William Ruto năm 2024. Theo kế hoạch, trung tâm dữ liệu dự kiến vận hành tại Olkaria, thung lũng Rift, nhằm chạy Microsoft Azure và thiết lập một trung tâm điện toán đám mây khu vực Đông Phi. Giai đoạn đầu dự kiến 100 MW, sau đó mở rộng lên 1 GW trong tương lai.

Quy mô điện năng và áp lực lên hệ thống

Theo KenGen, tổng công suất lắp đặt của Kenya vào khoảng 3.000–3.200 MW, trong khi công suất đỉnh vừa được ghi nhận ở mức 2.444 MW. Với quy mô 1 GW, một trung tâm dữ liệu có thể tiêu thụ khoảng một phần ba công suất quốc gia. Ngay cả giai đoạn 100 MW cũng được đánh giá là chiếm tỷ trọng đáng kể so với sản lượng của khu vực địa nhiệt Olkaria, khoảng 950 MW.

Tiến độ dự án và khả năng tái cấu trúc

Ông John Tanui, Thư ký Bộ Thông tin, cho biết dự án chưa bị hủy bỏ và các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp diễn. Ông cũng lưu ý rằng quy mô có thể cần được tái cấu trúc. Trong bối cảnh đó, một dự án quy mô nhỏ 60 MW với EcoCloud cũng đang được xem xét.

Bối cảnh đầu tư và nhu cầu trung tâm dữ liệu

Khu vực đặt dự án tại Kenya được kỳ vọng là một trong những điểm triển khai quan trọng sau khi Microsoft rót 1,5 tỷ USD cho G42 vào năm 2024. Việc G42 rút vốn khỏi Trung Quốc, cùng với việc Huawei mở rộng hiện diện tại Kenya và Safaricom tham gia hệ sinh thái địa phương, cũng được nêu như một phần của bối cảnh thúc đẩy đầu tư.

Trên phạm vi toàn cầu, nhu cầu đối với trung tâm dữ liệu tiếp tục tăng mạnh. Microsoft ước tính chi tới 190 tỷ USD cho chi phí vốn trong năm 2026 và mỗi quý bổ sung khoảng 1 GW công suất mới trên toàn cầu. Tuy nhiên, nguồn điện vẫn là trở ngại đáng kể.

Tác động và so sánh tại Mỹ

Ở Mỹ, gần một nửa số dự án trung tâm dữ liệu dự kiến trong năm nay bị hoãn hoặc hủy bỏ do thiếu hụt hạ tầng điện. Trường hợp tại Kenya vì vậy phản ánh một thách thức chung: khi nhu cầu công suất tăng nhanh, khả năng đáp ứng từ lưới điện và cơ chế thanh toán công suất trở thành yếu tố quyết định tiến độ triển khai.