Bên cạnh những màn trình diễn ấn tượng tại World Cup 2026 khi vừa giành vé vào bán kết sau chiến thắng 3-1 trước Thụy Sĩ, quốc gia Nam Mỹ Argentina còn gây chú ý bởi một hiện tượng đặc biệt trên thị trường tài chính.
Chỉ số chứng khoán S&P MERVAL của nước này hiện đã đạt mốc quanh 3,3 triệu điểm, tiến sát mức đỉnh lịch sử gần 3,4 triệu điểm được ghi nhận vào đầu tháng 6. Xét về giá trị tuyệt đối, thước đo này vượt qua hầu hết các thị trường tài chính lớn trên thế giới và hiện chỉ đứng sau chỉ số TEDPIX của Iran.
Để thấy rõ sự chênh lệch mang tính con số này, có thể nhìn vào các thị trường lớn khác trên toàn cầu. Hiện tại, chỉ số Sensex của Ấn Độ đang tiệm cận mốc 100.000 điểm, Nikkei 225 của Nhật Bản đạt hơn 50.000 điểm, còn S&P 500 của Mỹ chỉ dao động xung quanh ngưỡng 7.000 điểm. Con số hàng triệu điểm của thị trường Argentina thường gây ngạc nhiên lớn cho những người mới quan sát.
Tuy nhiên, mức điểm cao kỷ lục này không đồng nghĩa với việc quy mô kinh tế hay vốn hóa của thị trường Argentina đứng ở nhóm đầu thế giới. Trên thực tế, giá trị vốn hóa của thị trường nước này vẫn rất nhỏ bé khi so sánh với các nền kinh tế lớn như Mỹ, Nhật Bản, Trung Quốc hay Ấn Độ. Bản chất của việc chỉ số tăng lên hàng triệu điểm xuất phát từ tình trạng lạm phát kéo dài nhiều thập kỷ và sự mất giá liên tục của đồng peso.
Hệ thống tính điểm của S&P MERVAL bắt đầu từ ngày 30/6/1986 với giá trị cơ sở ban đầu chỉ là 0,01 peso. Trong suốt bốn mươi năm qua, chỉ số này được tính lũy tiến liên tục và chưa từng trải qua một đợt điều chỉnh lại mốc nền, dù quốc gia này liên tục đối mặt với các cuộc khủng hoảng tiền tệ và siêu lạm phát. Khi sức mua của đồng peso giảm mạnh và giá cả hàng hóa tăng cao, giá cổ phiếu tính bằng nội tệ cũng phải điều chỉnh tăng theo để bảo toàn giá trị danh nghĩa của doanh nghiệp. Do đó, điểm số của MERVAL phản ánh biến động giá trị tiền tệ nhiều hơn là sự tăng trưởng thực tế của các công ty.
Hiện nay, S&P MERVAL tập trung nhóm 20 đến 25 doanh nghiệp có quy mô vốn hóa và biên độ giao dịch lớn nhất tại Sở Giao dịch Chứng khoán Buenos Aires (BYMA). Các ngành nghề cốt lõi cấu thành nên chỉ số bao gồm năng lượng, tài chính ngân hàng, điện, tiện ích công cộng và vật liệu. Một số doanh nghiệp lớn chiếm tỷ trọng đáng kể trong rổ chỉ số này gồm có YPF, Grupo Financiero Galicia, Banco Macro và Pampa Energía.
Số liệu hàng triệu điểm của thị trường chứng khoán Argentina là một trường hợp điển hình trong ngành tài chính, minh chứng cho việc các con số danh nghĩa đôi khi không phản ánh chính xác sức khỏe thực tế của một nền kinh tế nếu thiếu đi yếu tố bối cảnh về tiền tệ.
