Thị trường robot công nghiệp Việt Nam được dự báo tăng trưởng hai chữ số trong nhiều năm tới. Trong bối cảnh này, một liên minh quy tụ hơn 60 đơn vị hoạt động trong ngành robot với hạt nhân là một công ty trong nước vừa được thành lập để thúc đẩy phát triển, mở rộng cơ hội thương mại hóa và ứng dụng robot tại Việt Nam.
Ngày 26/10, tại sự kiện Không gian Giới thiệu Sản phẩm, Dịch vụ Tăng trưởng Xanh TP.HCM (GRECO 2026), Công ty Cổ phần Tập đoàn AICAP công bố hợp tác chiến lược với Liên minh Phát triển Công nghiệp Robot Trung Quốc (CDRA), Công ty AIBRAIN và Đại học Công nghệ TP.HCM (HUTECH).
Tại sự kiện, AICAP và CDRA đã ký kết thỏa thuận mua sắm tập trung, quy mô dự kiến 1.000 robot. Các bên hướng tới đưa sản phẩm robot quốc tế vào Việt Nam, đồng thời phát triển nền tảng thương mại, vận hành và dịch vụ kỹ thuật phù hợp với thị trường trong nước.
CDRA là liên minh do AIROBO PTE. LTD. khởi xướng, quy tụ hơn 60 đơn vị thành viên, hoạt động trong lĩnh vực sản xuất robot, công nghệ và chuỗi cung ứng. Trong khi đó, AIBRAIN là công ty công nghệ robot có trụ sở tại Hồng Kông, phát triển nền tảng Robot-as-a-Service (RaaS), cho phép quản lý, điều phối và cung cấp dịch vụ vận hành robot.
Theo công bố, CDRA sẽ điều phối các đơn vị thành viên, kết nối nguồn cung robot, công nghệ cốt lõi và linh kiện phụ trợ. AIBRAIN cung cấp nền tảng hỗ trợ lựa chọn sản phẩm, kết nối nhu cầu và tổ chức vận hành, trong khi AICAP phụ trách phát triển thị trường, kênh kinh doanh và các đối tác triển khai tại Việt Nam.
Ở giai đoạn đầu, hợp tác tập trung vào các lĩnh vực chính: ứng dụng robot vệ sinh sàn và các dịch vụ vận hành liên tục tại khách sạn, trung tâm thương mại, tòa nhà văn phòng và khu công nghiệp. Các bên cũng hướng tới ứng dụng robot trong nghiên cứu, giảng dạy, đào tạo và hoạt động biểu diễn, trải nghiệm tại các điểm du lịch, sự kiện văn hóa...
Phát biểu tại sự kiện, ông Đỗ Thanh Sơn, Chủ tịch AICAP cho biết: “Chúng tôi mong muốn sự hợp tác này bắt đầu từ nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, trường học và các đơn vị nghiên cứu tại Việt Nam. Tiếp cận thiết bị là một bước, nhưng để khai thác hiệu quả còn cần kiến thức, nhân lực và sự hỗ trợ trong quá trình sử dụng".
Cũng theo ông Sơn: "Năng lực phát triển phần mềm và thuật toán điều khiển của đội ngũ kỹ sư Việt Nam đã đạt đến trình độ tương đương với các giải pháp thương mại trong khu vực. Đây là nguồn tài nguyên quý giá AICAP sẽ khai thác triệt để nhằm hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam xây dựng hệ sinh thái sản xuất thông minh, gia tăng năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế”.
Về phía đối tác Trung Quốc, ông Lim Yu Liang, Tổng Giám đốc AIBRAIN cho rằng thương mại hóa robot không đơn thuần là bán thiết bị mà còn phải gắn công nghệ với nhu cầu cụ thể và tạo ra giá trị trong quá trình sử dụng. Vì vậy, AIBRAIN sẽ cùng các đối tác nghiên cứu thị trường Việt Nam, lựa chọn sản phẩm và phát triển những dịch vụ phù hợp với điều kiện trong nước.
Đáng chú ý, trong dòng chảy hợp tác này, ngày 25/10, ba tổ chức ITIFY, AICAP Group và CDRA đã Ký kết Thỏa thuận hợp tác chiến lược phát triển phần mềm trí tuệ nhân tạo và rotbot; với mục tiêu rút ngắn khoảng cách giữa các nhà phát triển công nghệ quốc tế với khối doanh nghiệp, trường đại học và viện nghiên cứu tại Việt Nam.
Đối với thị trường Việt Nam, việc bản địa hóa nền tảng vận hành, công cụ hỗ trợ và dịch vụ kỹ thuật có ý nghĩa quan trọng. Bởi khả năng triển khai robot không chỉ phụ thuộc vào chất lượng thiết bị mà còn liên quan đến năng lực tích hợp với hệ thống hiện hữu, đào tạo người vận hành và duy trì hiệu suất hoạt động.
Vì vậy, giới quan sát nhận định, cái "bắt tay" ba bên này được kỳ vọng sẽ mở ra bước ngoặt mới trong việc hợp tác, kết nối nguồn lực công nghệ, thương mại hóa và ứng dụng tự động hóa, ứng dụng robot tại thị trường Việt Nam.
Chia sẻ tại lễ ký kết, ông Nguyễn Nho Thanh Trung - Nhà sáng lập kiêm Giám đốc ITIFY Việt Nam nhận định, Việt Nam sở hữu tiềm năng lớn về robot nhờ nhu cầu tự động hóa gia tăng nhanh trong sản xuất lẫn vận hành kinh doanh. Việc kết nối doanh nghiệp Việt với các đơn vị phát triển quốc tế sẽ mang tới cơ hội tiếp cận nhiều giải pháp hiện đại, tạo đà cho hoạt động thương mại hóa.
Bên cạnh đó, ông Trung cũng cho rằng, yếu tố quyết định để đưa robot vào sử dụng rộng rãi là phải chọn được công nghệ phù hợp với nhu cầu thực tế, ngân sách đầu tư và khả năng triển khai của từng đơn vị.
Tiềm năng của thị trường robot công nghiệp tại Việt Nam
Theo báo cáo “Vietnam Industrial Robotics Market Size, Share & Forecast” giai đoạn 2026 - 2031, quy mô thị trường robot công nghiệp Việt Nam đã đạt 112 triệu USD vào năm 2025 và được dự báo tăng trưởng với tốc độ tăng trưởng kép hằng năm (CAGR) 12,88% trong giai đoạn 2026 -2031.
Tuy nhiên, mật độ robot công nghiệp tại Việt Nam được ước tính mới ở mức 23-58 robot trên mỗi 10.000 lao động ngành chế biến, chế tạo, thấp hơn mức 84 (Thái Lan), 101 (Malaysia). Khoảng cách này cho thấy dư địa mở rộng ứng dụng robot trong hoạt động sản xuất còn rất lớn.
Chính phủ Việt Nam hiện đang thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong đó Nghị quyết 57-NQ/TW xác định khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực quan trọng cho phát triển.
Quyết định số 1131/QĐ-TTg và Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg đã đưa công nghệ robot và tự động hóa, cùng các dòng sản phẩm như robot di động tự hành và robot công nghiệp, vào danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên đầu tư nghiên cứu, phát triển.
Trong bối cảnh đó, thách thức đối với Việt Nam không chỉ là gia tăng mức độ ứng dụng robot, mà còn là từng bước nâng cao năng lực tham gia vào quá trình tạo ra giá trị của ngành. việc tiếp cận thiết bị từ các nhà cung cấp quốc tế có thể mở ra cơ hội ứng dụng nhanh hơn nhưng để hình thành năng lực công nghiệp bền vững, thị trường cần thêm các doanh nghiệp có khả năng tích hợp, phát triển giải pháp, cung cấp dịch vụ kỹ thuật và tham gia nghiên cứu.
Đáng chú ý, sự phát triển của thị trường robot cũng gắn với quá trình xây dựng nhà máy thông minh (smart factory). Bởi khi doanh nghiệp mở rộng ứng dụng, nhu cầu về tích hợp robot với dây chuyền hiện hữu, phát triển phần mềm, kết nối dữ liệu, đào tạo nhân sự, bảo trì và tối ưu vận hành cũng gia tăng theo.
Theo báo cáo Vietnam Smart Factory Market Report 2026-2034 của IMARC Group, thị trường nhà máy thông minh tại Việt Nam đạt quy mô hơn 926 triệu USD vào năm 2025 và được dự báo có thể đạt 2,14 tỷ USD vào năm 2034, trong bối cảnh doanh nghiệp gia tăng nhu cầu số hóa quy trình sản xuất.
Những con số này phần nào cho thấy, cơ hội kinh tế không chỉ giới hạn ở việc kinh doanh thiết bị robot. Vì đây cũng là thế mạnh của Việt Nam khi bước vào chuỗi giá trị robot hiện nay.
Và nhìn xa hơn, đây cũng là cơ sở để hình thành một hệ sinh thái kinh tế đa tầng, trong đó các nhà sản xuất thiết bị, đơn vị cung cấp công nghệ, doanh nghiệp tích hợp giải pháp, công ty phần mềm, cơ sở đào tạo và tổ chức nghiên cứu cùng tham gia tạo ra giá trị...
