Việt Nam tái khẳng định cam kết với các điều ước quốc tế về CBRN và tăng cường kiểm soát hàng hóa lưỡng dụng thông qua khóa đào tạo EU P2P thuộc sáng kiến CBRN

Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò là một thành viên có trách nhiệm trong lĩnh vực phóng xạ và an toàn hạt nhân, đồng thời tái khẳng định cam kết tuân thủ các điều ước quốc tế, đặc biệt là Nghị quyết 1540 của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về ngăn chặn sự phổ biến các tác nhân hóa học, sinh học, phóng xạ và hạt nhân (CBRN).

Trong giai đoạn 5–7/5/2026, tại khuôn khổ Sáng kiến Trung tâm ưu tú khu vực Đông Nam Á về sinh học, hóa học, phóng xạ và hạt nhân (Sáng kiến CBRN), Cục An toàn bức xạ và hạt nhân phối hợp cùng Chương trình kiểm soát xuất khẩu hàng hóa lưỡng dụng của Liên minh Châu Âu (EU P2P) tổ chức khóa đào tạo về nhận diện hàng hóa lưỡng dụng.

Khóa đào tạo nhận diện hàng hóa lưỡng dụng

Phát biểu khai mạc, ông Phạm Văn Toàn, Phó Cục trưởng Cục An toàn bức xạ và hạt nhân, Điều phối viên quốc gia của Việt Nam trong khuôn khổ Sáng kiến CBRN, cho biết việc kiểm soát hiệu quả các loại hàng hóa và công nghệ lưỡng dụng—những mặt hàng có thể phục vụ mục đích dân dụng nhưng cũng có thể bị lợi dụng để phát triển vũ khí hủy diệt hàng loạt—đã trở thành ưu tiên hàng đầu của cộng đồng quốc tế.

Việt Nam nhấn mạnh cam kết theo Nghị quyết 1540

Việt Nam khẳng định luôn coi trọng vai trò tuân thủ nghiêm ngặt các điều ước quốc tế, đặc biệt là Nghị quyết 1540. Theo nội dung được nêu, trong thời gian gần đây, Việt Nam đã triển khai nhiều giải pháp nhằm tăng cường năng lực quản lý, kiểm soát và phòng ngừa rủi ro liên quan đến CBRN.

Hoàn thiện khung pháp lý và cơ chế triển khai

Việt Nam đã thực hiện các hoạt động như:

• Hoàn thiện khung pháp lý với Luật Năng lượng nguyên tử 2025.
• Cập nhật Quy hoạch điện VIII.
• Thành lập Ban chỉ đạo NEPIO và xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù cho Dự án.

Phát triển nguồn nhân lực, hợp tác quốc tế và hạ tầng

Công tác phát triển nguồn nhân lực, hợp tác quốc tế và xây dựng cơ sở hạ tầng điện hạt nhân tiếp tục được chú trọng, với sự hỗ trợ tích cực từ IAEA và các đối tác quốc tế.

Mạng lưới quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường quốc gia

Việt Nam đã thành lập Mạng lưới quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường quốc gia theo Quyết định 710/QĐ-TTg ngày 23/4/2026, kết nối các cơ quan liên quan ở trung ương, bộ và địa phương.

Hệ thống được xây dựng nhằm:

• Theo dõi thường xuyên, phát hiện sớm các diễn biến phóng xạ bất thường trên toàn quốc.
• Cung cấp dữ liệu phục vụ cảnh báo và ứng phó sự cố bức xạ, hạt nhân.
• Góp phần bảo đảm an ninh hạt nhân và chia sẻ cơ sở dữ liệu quan trắc trên nền tảng số quốc gia.
• Tích hợp với cơ sở dữ liệu môi trường để phục vụ quản lý nhà nước và giám sát các cơ sở bức xạ, hạt nhân trong và ngoài lãnh thổ có thể ảnh hưởng tới Việt Nam.

Vai trò của Sáng kiến CBRN và hoạt động phối hợp

Sáng kiến CBRN được Liên minh Châu Âu (EU) khởi xướng từ năm 2010. Từ năm 2011, Việt Nam trở thành thành viên của Sáng kiến CBRN tại khu vực Đông Nam Á.

Với vai trò là Cơ quan Đầu mối quốc gia, Cục An toàn bức xạ và hạt nhân đã phối hợp với các Bộ, ngành liên quan triển khai nhiều dự án cụ thể, nhằm nâng cao năng lực của Việt Nam trong việc phòng ngừa, phát hiện và chuẩn bị ứng phó với các nguy cơ CBRN.