Nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam: cơ hội và thách thức phía trước

Tại hội thảo “Nắm bắt cơ hội giữa dòng biến động” do Công ty Chứng khoán KB Việt Nam (KBSV) tổ chức ngày 10/04, các chuyên gia cho rằng câu chuyện nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam bởi FTSE Russell mang ý nghĩa dài hạn, trong khi tác động ngắn hạn cần được nhìn nhận thận trọng do dòng vốn và diễn biến thị trường có thể phân hóa.

Tác động nâng hạng: tích cực dài hạn, ngắn hạn có thể điều chỉnh

Ông Nguyễn Xuân Bình, Giám đốc Phân tích tại KBSV, cho rằng nâng hạng không còn là câu chuyện mới nên mức tác động tích cực lên thị trường có xu hướng giảm dần theo thời gian. Theo ông, từ tháng 9 năm ngoái khi FTSE Russell đưa Việt Nam vào danh sách theo dõi nâng hạng, phần lớn kỳ vọng của thị trường đã được phản ánh vào giá.

Ông Bình dẫn chứng diễn biến tại các thị trường như Qatar và Saudi Arabia cho thấy xu hướng mang tính chu kỳ: thị trường thường tăng trước khi nâng hạng nhưng có xu hướng điều chỉnh sau khi thông tin chính thức được công bố. Với Việt Nam, ông cho rằng kịch bản tương tự có thể lặp lại.

Về dòng vốn, ông Bình nhận định dòng vốn nước ngoài khó dự báo và có thể phân hóa. Cụ thể, các quỹ chủ động có xu hướng giải ngân sớm để đón đầu quá trình nâng hạng, trong khi các quỹ thụ động thường phân bổ vốn sau khi Việt Nam chính thức được đưa vào rổ chỉ số. Do đó, thị trường có thể tiếp tục hưởng lợi từ nay cho đến khi có thay đổi dự kiến vào cuối quý 3 hoặc đầu quý 4, trước khi đối mặt rủi ro điều chỉnh ngắn hạn.

“Chiến lược hợp lý là tham gia trước giai đoạn nâng hạng, đồng thời cân nhắc chốt lời một phần sau sự kiện để bảo toàn lợi nhuận”, ông Bình nhấn mạnh.

Động lực tái định giá: chênh lệch định giá giữa thị trường cận biên và mới nổi

Ở góc nhìn dài hạn, ông Trần Đức Anh, Giám đốc Kinh tế vĩ mô, Chiến lược Thị trường tại KBSV, cho rằng chênh lệch định giá giữa thị trường cận biên và thị trường mới nổi là một trong những động lực quan trọng của quá trình nâng hạng.

Theo thống kê của KBSV, hệ số P/E của các thị trường mới nổi thường cao hơn thị trường cận biên khoảng 1–2 điểm, tạo dư địa cho việc tái định giá khi Việt Nam chính thức được nâng hạng.

Ông Anh ví von việc nâng hạng giống như nâng chuẩn từ khách sạn 2 sao lên 3 sao: mặt bằng giá sẽ được điều chỉnh tăng, và đây là động lực đáng chú ý cho tăng trưởng trung và dài hạn của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Triển vọng ngắn hạn và vai trò đầu tư công

Về ngắn hạn, các chuyên gia KBSV nhận định xác suất thị trường bật lên cao hơn so với mức giảm sâu, do Việt Nam vẫn còn dư địa tăng trưởng trong 5–10 năm tới và Chính phủ đang quyết tâm thúc đẩy tăng trưởng. Trong bối cảnh đó, đầu tư công được xem là chiến lược trung hạn khả thi.

Trước đây tăng trưởng được dẫn dắt bởi FDI, nhưng hiện tại FDI chưa phục hồi đủ mạnh để dẫn đầu. Vì vậy, để đạt mục tiêu tăng trưởng cao hơn, Việt Nam sẽ dựa nhiều hơn vào động lực nội tại, đặc biệt là đầu tư công.

Lưu ý rằng nhiều cổ phiếu trong nhóm này có vốn hóa nhỏ và đòn bẩy tài chính cao nên phù hợp hơn cho chiến lược đầu tư theo sóng ngắn hạn.

Triển vọng 10 năm: ngân hàng và bán lẻ

Nhìn với viễn cảnh dài hạn, ông Trần Đức Anh cho rằng trong 10 năm tới có hai nhóm ngành dự báo duy trì tăng trưởng là ngân hàng và bán lẻ.

Đối với ngân hàng, nền kinh tế Việt Nam vẫn phụ thuộc nhiều vào tín dụng, với tăng trưởng tín dụng khoảng 10–20% mỗi năm, qua đó tạo nền tảng cho tăng trưởng lợi nhuận ổn định. Ông khuyến nghị ưu tiên các ngân hàng tư nhân hàng đầu có lợi thế công nghệ, bên cạnh các ngân hàng nhà nước vốn có sự ổn định và an toàn cao.

Đối với nhóm bán lẻ, động lực đến từ tăng trưởng kinh tế và sự mở rộng nhanh của tầng lớp trung lưu, thúc đẩy tiêu dùng dài hạn. Dù một số cổ phiếu trong nhóm này có thể biến động ngắn hạn, triển vọng dài hạn vẫn được đánh giá tích cực.

Thông tin dự báo khác và các yếu tố vĩ mô

Trong nội dung trao đổi, một hãng chứng khoán khác được nêu là đã hạ dự báo VN-Index xuống dưới 2.000 điểm cho năm 2026. Đồng thời, dòng vốn nước ngoài tiếp tục mua ròng mạnh và nguồn tiền trước khi nâng hạng đã bắt đầu.

Các nhận định cũng nhấn mạnh nền tảng chính trị vĩ mô và định hướng chính sách dài hạn thúc đẩy tăng trưởng. Theo đó, VN-Index và thị trường Việt Nam vẫn chịu ảnh hưởng từ các yếu tố vĩ mô và định hướng chính sách, nhưng dư địa tăng trưởng vẫn còn, đặc biệt với sự hỗ trợ từ đầu tư công và cải thiện cấu trúc thị trường.