EVN kiếm gần 55.000 tỷ đồng lợi nhuận trong một năm, vượt mặt Vinhomes, áp sát Viettel về quy mô lãi

EVN vươn lên nhóm doanh nghiệp lợi nhuận cao nhất Việt Nam nhờ cú bứt phá hơn 54.700 tỷ đồng.

Bức tranh lợi nhuận doanh nghiệp Việt Nam năm 2025 ghi nhận sự thay đổi đáng chú ý khi Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) bất ngờ vươn lên vị trí thứ ba về lợi nhuận trước thuế. Sau nhiều năm chịu áp lực thua lỗ bởi biến động chi phí đầu vào, tập đoàn này đã ghi nhận khoản lãi 54.753 tỷ đồng trong năm 2025, tăng tới 480% so với năm trước và vượt qua nhiều doanh nghiệp niêm yết hàng đầu.

Theo báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025, EVN đạt doanh thu thuần 645.658 tỷ đồng, tăng 11,2% so với năm 2024, tương đương mức tăng hơn 65.000 tỷ đồng. Trong khi đó, giá vốn chỉ tăng khoảng 18.400 tỷ đồng, tương ứng 3,5%.

Diễn biến này giúp lợi nhuận gộp của tập đoàn tăng mạnh từ 49.588 tỷ đồng lên 96.351 tỷ đồng. Các chỉ tiêu tài chính khác không có biến động quá lớn, khiến phần gia tăng của lợi nhuận gộp trở thành động lực chính đưa lợi nhuận trước thuế của EVN lên mức kỷ lục 54.753 tỷ đồng.

Cùng với kết quả kinh doanh đột biến, EVN cũng ghi nhận lượng tiền mặt và tiền gửi có kỳ hạn lên tới 152.445 tỷ đồng, tương đương gần 6 tỷ USD.

Với kết quả này, EVN trở thành doanh nghiệp có lợi nhuận lớn thứ ba Việt Nam trong năm 2025, chỉ đứng sau Petrovietnam với 66.000 tỷ đồng và Viettel với 56.800 tỷ đồng. Đáng chú ý, mức lợi nhuận của tập đoàn điện lực còn vượt Vinhomes (51.279 tỷ đồng) và Vietcombank (44.020 tỷ đồng), dù cả hai doanh nghiệp này đều ghi nhận mức lợi nhuận cao nhất trong lịch sử hoạt động.

Sự thay đổi thứ hạng càng trở nên đáng chú ý nếu nhìn lại năm 2024. Khi đó, EVN chỉ đạt lợi nhuận hơn 9.400 tỷ đồng, chưa thể góp mặt trong nhóm 20 doanh nghiệp có lợi nhuận lớn nhất cả nước. Tập đoàn cũng đang phải gánh khoản lỗ lũy kế 38.688 tỷ đồng do hai năm 2022 và 2023 đều ghi nhận mức thua lỗ trên dưới 20.000 tỷ đồng.

Động lực lớn nhất phía sau sự tăng trưởng doanh thu đến từ việc điều chỉnh giá bán điện và sự gia tăng sản lượng tiêu thụ. Tháng 5/2025, EVN nâng giá bán lẻ điện bình quân thêm 4,8%. Tính từ năm 2023 đến năm 2025, tập đoàn đã thực hiện tổng cộng 4 lần điều chỉnh giá điện, gồm mức tăng 3% vào tháng 5/2023, tăng 4,5% vào tháng 11/2023, tăng 4,8% vào tháng 10/2024 và tiếp tục tăng 4,8% từ tháng 5/2025.

Song song với đó, sản lượng điện thương phẩm tăng gần 5%, đạt mức kỷ lục mới 287,5 tỷ kWh.

Ở chiều ngược lại, chi phí đầu vào của ngành điện đã giảm đáng kể so với giai đoạn khủng hoảng năng lượng toàn cầu. Năm 2025, mặt bằng giá than, dầu và khí duy trì xu hướng hạ nhiệt, giúp giảm áp lực chi phí sản xuất và mua điện.

Trước đó, giai đoạn 2022-2023 được xem là thời kỳ khó khăn nhất của EVN. Giá nhiên liệu leo thang mạnh sau xung đột Nga - Ukraine, trong khi nhiều hồ thủy điện khu vực miền Bắc thiếu nước, khiến chi phí sản xuất điện tăng vọt. Tuy nhiên, giá bán lẻ điện chưa được điều chỉnh tương ứng trong cùng thời kỳ, dẫn tới việc tập đoàn liên tiếp ghi nhận các khoản lỗ lớn.

Hệ quả của những biến động này là đến cuối năm 2024, EVN tích lũy khoản lỗ gần 39.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, khoản lợi nhuận hơn 50.000 tỷ đồng trong năm 2025 đã giúp tập đoàn xóa toàn bộ lỗ lũy kế, đồng thời chuyển sang trạng thái có lợi nhuận sau thuế chưa phân phối dương hơn 5.500 tỷ đồng.

Từ góc độ thị trường, kết quả kinh doanh của EVN phản ánh rõ tác động của cơ chế điều chỉnh giá bán điện trong bối cảnh chi phí đầu vào đã hạ nhiệt. Khi giá nhiên liệu giảm trong khi doanh thu tiếp tục được hỗ trợ bởi các đợt tăng giá điện và nhu cầu tiêu thụ tăng trưởng, biên lợi nhuận của doanh nghiệp điện lực có điều kiện cải thiện đáng kể. Đây cũng là xu hướng từng xuất hiện tại nhiều thị trường năng lượng trên thế giới sau giai đoạn biến động mạnh của chuỗi cung ứng nhiên liệu.

Bên cạnh đó, nhu cầu điện năng tiếp tục gia tăng cùng tốc độ phát triển của công nghiệp, hạ tầng và các trung tâm dữ liệu đang tạo ra dư địa tăng trưởng dài hạn cho ngành điện. Tuy nhiên, hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp trong lĩnh vực này vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ biến động giá nhiên liệu, tỷ giá và chính sách điều hành giá điện trong từng giai đoạn.

Dù đạt kết quả lợi nhuận kỷ lục, báo cáo tài chính của EVN vẫn lưu ý một số yếu tố cần theo dõi. Theo thuyết minh báo cáo, giá vốn năm 2025 chưa ghi nhận khoản chi phí phải trả liên quan đến phần chênh lệch tỷ giá phát sinh tại một số nhà máy điện đối với phần còn lại của năm 2021 và giai đoạn từ năm 2022 đến nay.

Nguyên nhân được EVN đưa ra là tập đoàn và các nhà máy điện liên quan vẫn chưa thống nhất thời điểm ghi nhận khoản chênh lệch tỷ giá phát sinh giữa tỷ giá thực tế khi thanh toán các khoản vay có gốc ngoại tệ và tỷ giá theo hợp đồng được quy định trong hợp đồng mua bán điện cùng các thông tư hướng dẫn.

Kết quả năm 2025 đánh dấu bước ngoặt lớn đối với EVN sau nhiều năm đối mặt áp lực tài chính. Tuy nhiên, triển vọng lợi nhuận trong những năm tới sẽ tiếp tục phụ thuộc vào diễn biến chi phí nhiên liệu, cơ chế giá điện cũng như việc xử lý các khoản chênh lệch tỷ giá còn tồn đọng. Những yếu tố này sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì đà phục hồi và năng lực tài chính của tập đoàn trong giai đoạn tiếp theo.