Mô hình quản trị mới được áp dụng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh

Trong bức tranh kinh tế quý I/2026, Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định vai trò là hai cực tăng trưởng, dẫn đầu nền kinh tế. Các chỉ số tăng trưởng nổi bật cùng với việc triển khai các giải pháp điều hành quyết liệt cho thấy hai địa phương không chỉ phục hồi mạnh mẽ sau biến động mà còn đang chủ động định hình các động lực phát triển dài hạn.

Kết quả tăng trưởng nổi bật quý I/2026

Phía Hà Nội cho biết tăng trưởng kinh tế quý I của thành phố đạt mức cao nhất trong 10 năm ở cùng kỳ, vượt bình quân chung cả nước. Thu ngân sách trong 3 tháng đầu đạt khoảng 230.000 tỷ đồng, tương đương 35% kế hoạch năm. Giải ngân vốn đầu tư công vượt 110.000 tỷ đồng, phản ánh quyết tâm thúc đẩy tăng trưởng của hệ thống chính trị.

Ở khu vực phía Nam, TP.Hồ Chí Minh ghi nhận tín hiệu phục hồi mạnh mẽ. GRDP quý I tăng 8,27%, cao nhất kể từ 2020. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tăng 13,7%, trong khi ngành công nghiệp tăng 11%. Thành phố thu hút gần 2,9 tỷ USD vốn FDI, tăng 219% so với cùng kỳ năm trước.

Về quy mô doanh nghiệp, TP.Hồ Chí Minh có 12.545 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 47%, với tổng vốn đăng ký trên 253.000 tỷ đồng. Hà Nội đồng thời ghi nhận động lực tích cực ở các ngành dịch vụ, công nghiệp văn hóa và kinh tế số.

Cải cách mạnh mẽ và mô hình quản trị mới

Điểm nhấn giữa Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh là sự đổi mới trong quản trị và điều hành.

Hà Nội: “sáu rõ” và hoàn thiện nền tảng thể chế

Chủ tịch thành phố Hà Nội cho biết Hà Nội triển khai mô hình điều hành theo phương châm “sáu rõ”: rõ người, rõ việc, rõ quy trình, rõ trách nhiệm, rõ hiệu quả và rõ thời gian. Cách tiếp cận này hướng tới nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm và hiệu quả trong hệ thống chính trị.

Trong thời gian ngắn, Hà Nội hoàn thiện ba văn kiện chiến lược gồm: dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi), quy hoạch phát triển Thủ đô với tầm nhìn 100 năm và một nghị quyết của Bộ Chính trị về phát triển Hà Nội. Thành phố cũng triển khai mô hình quản trị theo 4 trục: Đảng – Hội đồng nhân dân – Ủy ban nhân dân – Mặt trận Tổ quốc, kết hợp phân cấp, ủy quyền sâu rộng xuống cấp cơ sở. Hơn một nửa số xã, phường đã xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội riêng phù hợp với định hướng của thành phố.

Trong tháo gỡ “nút thắt”, Hà Nội xác định giải phóng mặt bằng là đột phá then chốt để giải phóng quỹ đất phục vụ các dự án tồn đọng; có dự án được xử lý trong vòng 20 ngày để tạo nguồn đất sạch cho đầu tư.

TP.Hồ Chí Minh: cải cách thủ tục và thúc đẩy dự án lớn

TP.Hồ Chí Minh ưu tiên cải cách hành chính và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh. Thành phố đặt mục tiêu giảm ít nhất 30% thời gian xử lý thủ tục hành chính và triển khai hệ thống đánh giá hiệu quả công việc cho từng cơ quan theo tháng.

Một điểm nhấn quan trọng là khai thác cơ chế đặc thù từ Nghị quyết 98 của Quốc hội. Nhờ đó, TP.Hồ Chí Minh chủ động lựa chọn, công khai và thúc đẩy hàng loạt dự án lớn về hạ tầng, công nghệ, đô thị và cảng biển, với tổng vốn trên 20 tỷ USD.

Song song, TP.Hồ Chí Minh tập trung giải quyết vướng mắc kéo dài và đẩy nhanh tiến độ các công trình hạ tầng chiến lược, đặc biệt là hệ thống giao thông kết nối vùng và các dự án liên quan đến sân bay.

Hướng tới động lực tăng trưởng mới

Không chỉ tập trung vào kết quả ngắn hạn, hai thành phố đều hướng tới xây dựng các động lực tăng trưởng mới mang tính chiến lược và bền vững.

Hà Nội: khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Hà Nội xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là trụ cột phát triển. Thành phố yêu cầu các ngành nghề truyền thống “nhúng” công nghệ để nâng cao giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh; đồng thời tập trung phát triển các ngành dịch vụ chất lượng cao, công nghiệp văn hóa và kinh tế số.

Trong thời gian tới, Hà Nội sẽ hoàn thiện thể chế sau khi Luật Thủ đô được thông qua, đẩy mạnh đầu tư vào hạ tầng chiến lược như đường sắt đô thị và xử lý các điểm nghẽn giao thông, môi trường và quản lý đô thị. Đặc biệt, thành phố đặt mục tiêu triển khai 100% hồ sơ trực tuyến toàn trình ngay trong tháng 4/2026.

TP.Hồ Chí Minh: mục tiêu tăng trưởng và các ngành động lực

TP.Hồ Chí Minh đặt kế hoạch tăng trưởng GRDP quý II trên 11%, hướng tới mục tiêu cả năm trên 10%.

Các động lực mới được nêu gồm xây dựng trung tâm tài chính quốc tế, phát triển hệ thống cảng biển, khu thương mại tự do và các ngành công nghiệp công nghệ cao như bán dẫn, trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.

Thành phố cũng chú trọng phát triển văn hóa và không gian đô thị. Các dự án như Công viên Bến Bạch Đằng và các không gian văn hóa lớn được kỳ vọng tạo thêm điểm nhấn cho đô thị, nâng cao chất lượng sống và thu hút du lịch. Việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao được ưu tiên thông qua các chương trình hợp tác quốc tế để chuẩn bị cho các ngành công nghệ mới.

Tác động và nhận định

Nhìn tổng thể, Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh không chỉ là hai trung tâm kinh tế lớn mà còn là hai động cơ vận hành nền kinh tế Việt Nam. Kết quả tăng trưởng và các mô hình quản trị đang được triển khai tại hai địa phương được kỳ vọng có tác động lan tỏa tới các vùng kinh tế khác trong bối cảnh nền kinh tế cần các cú hích mới để bứt phá.