Virus Hanta trên tàu du lịch Hondius: 11 ca nghi ngờ, Ảnh hưởng tới 13 quốc gia

Theo New York Post, bệnh nhân số 0 trong vụ bùng phát virus Hanta trên tàu Hondius có thể là ông Leo Schilperoord, 70 tuổi, và vợ là bà Mirjam Schilperoord, 69 tuổi. Cặp đôi này là những gương mặt quen thuộc trong cộng đồng ngắm chim châu Âu, đang thực hiện chuyến đi ngắm chim kéo dài 5 tháng ở Nam Mỹ.

Họ đến Argentina vào ngày 27/11/2025, sau đó di chuyển qua Chile và Uruguay trước khi quay lại Argentina vào cuối tháng 3/2026. Trước khi lên tàu tại Ushuaia ngày 1/4, cặp đôi được cho là đã đến một bãi rác gần thành phố để quan sát chim, địa điểm được nhiều người yêu chim ưa thích vì có thể gặp các loài hiếm như caracara cổ trắng.

Diễn biến bệnh trên tàu

Ngày 6/4, cả hai bắt đầu xuất hiện các triệu chứng gồm sốt, đau đầu, đau bụng và tiêu chảy. Ông Leo qua đời trên tàu ngày 11/4. Khi tàu dừng tại Saint Helena ngày 24/4, bà Mirjam rời tàu mang theo thi thể chồng về Hà Lan.

Trong thời gian chờ kết nối tại sân bay Johannesburg, sức khỏe của bà suy yếu và bà qua đời vào ngày hôm sau. Các cuộc điều tra đang tập trung tại Ushuaia, trong khi giới chức cho rằng khả năng cặp đôi nhiễm bệnh trong thời gian lưu trú 48 giờ ở thành phố trước khi lên tàu là gần như không có.

Thời gian ủ bệnh và giả thuyết lây nhiễm

Giới chức Tierra del Fuego cho rằng ông Leo bị bệnh khoảng năm ngày sau khi rời cảng. Trong khi đó, WHO cho biết thời gian ủ bệnh của hantavirus phổ biến là hai đến ba tuần.

Các quan chức cho biết Tierra del Fuego chưa ghi nhận ca nhiễm hantavirus kể từ năm 1996. Virus Andes được mang bởi chuột lùn đuôi dài, loài có phân bố ở miền bắc Argentina. Tuy nhiên, các mối lo ngại vẫn tồn tại đối với các nhà điều hành du lịch địa phương. Ông Angel Brisighelli, quản lý một công ty tàu du lịch, nêu quan điểm rằng đích đến liên quan đến khả năng lây lan dịch bệnh là không thuận lợi.

Ông Olivier Le Polain, người đứng đầu bộ phận dịch tễ học của WHO, cho biết giai đoạn đầu của bệnh là thời điểm khả năng lây nhiễm cao nhất và môi trường trên tàu có thể tạo điều kiện cho sự lây lan. WHO cũng cảnh báo có thể sẽ có thêm ca liên quan đến ổ dịch trên tàu trong ngày hoặc vài tuần tới.

Số ca ghi nhận và diễn biến tại các quốc gia

Đến nay, 13 quốc gia đã ghi nhận ca nghi nhiễm hoặc nhiễm hantavirus trên tàu. Theo Express và Daily Mirror, danh sách các quốc gia gồm: Mỹ, Anh, Tây Ban Nha, Hà Lan, Đan Mạch, Đức, Thụy Sĩ, Pháp, Nam Phi, Singapore, Philippines, Argentina và Cape Verde.

Ngày 11/5, Bộ Y tế Pháp xác nhận một phụ nữ hồi hương từ Tenerife đang ở tình trạng nguy kịch do nhiễm virus Andes. Theo thông tin trên báo, người phụ nữ này nằm trong nhóm 5 công dân Pháp được hồi hương ngày 10/5. Trước đó, bà được cho là không có triệu chứng bất thường, nhưng các triệu chứng bắt đầu nghiêm trọng trên chuyến bay về Paris. Các cơ quan y tế đang theo dõi chặt nhóm người hồi hương để ngăn chặn sự lây lan.

Hiện tại, ổ dịch có 11 ca nghi nhiễm hoặc nhiễm, trong đó 9 ca được xác nhận. Ca nhiễm mới nhất là một hành khách người Tây Ban Nha đang được cách ly tại bệnh viện quân đội ở Madrid.

Đánh giá nguy cơ và khuyến nghị phòng ngừa

TS. Abdirahman Mahamud, Giám đốc ứng phó và cảnh báo của WHO, cho biết WHO tin đây sẽ là một đợt bùng phát hạn chế nếu các biện pháp y tế công cộng được thực thi nghiêm ngặt và có sự hợp tác giữa các quốc gia. WHO cũng nhấn mạnh nguy cơ đối với cộng đồng rộng lớn vẫn ở mức tối thiểu vì hantavirus hiếm khi lây từ người sang người.

Về phía Việt Nam, theo Bộ Y tế Việt Nam, chưa có công dân Việt Nam liên quan. Văn bản đã được gửi tới các địa phương để tăng cường giám sát tại cửa khẩu và cơ sở khám bệnh, vệ sinh và khử khuẩn; kiểm soát vector và thực hiện các biện pháp phòng ngừa thích ứng.

Việt Nam chưa ghi nhận virus Andes; một số nghiên cứu cho thấy Việt Nam chưa ghi nhận các chủng hantavirus khác như Seoul. Người dân được khuyến cáo theo dõi thông tin chính thức và không suy diễn về sự lây lan của ổ dịch sang Việt Nam. Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế khuyến cáo tiếp tục thực hiện vệ sinh môi trường, phòng ngừa chuột và các biện pháp phòng ngừa lây nhiễm theo khuyến cáo.