Không còn là dự báo xa xôi: Deepfake, malware và lừa đảo tinh vi đã trở thành mối nguy hữu hình đối với doanh nghiệp

Ngày 15/4, diễn đàn “Tương lai số an toàn cho doanh nghiệp vừa và nhỏ” được tổ chức tại Hà Nội bởi tạp chí điện tử An ninh mạng Việt Nam (cơ quan ngôn luận của Hiệp hội An ninh mạng quốc gia – NCA). Hoạt động có sự đồng hành của Hội đồng Doanh nhân nữ Việt Nam thuộc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và Quỹ châu Á tại Việt Nam.

Diễn đàn là một hoạt động thiết thực nhằm cụ thể hóa “Đề án chuyển đổi số cho doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026-2030” đã được phê duyệt. Đề án hướng tới hỗ trợ ít nhất 500.000 doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), trong đó 300.000 doanh nghiệp được ứng dụng công nghệ số, nền tảng số và trí tuệ nhân tạo.

Vai trò của doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nền kinh tế số

Theo thông tin được nêu tại diễn đàn, doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm 97% tổng số doanh nghiệp, đóng góp 20% GDP và giải quyết 80% việc làm trong khu vực kinh tế tư nhân. Các số liệu này được dùng để nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của nhóm doanh nghiệp trong bối cảnh nền kinh tế số.

Thực trạng rủi ro an ninh mạng khi doanh nghiệp bước vào môi trường số

Phát biểu tại diễn đàn, ông Vũ Duy Hiền, Phó Tổng thư ký kiêm Chánh Văn phòng NCA, cho biết nhiều doanh nghiệp đang bước vào môi trường số trong điều kiện nguồn lực còn hạn chế. Ông nêu các khó khăn gồm thiếu nhân lực công nghệ, thiếu công cụ phù hợp và thiếu kinh nghiệm ứng phó rủi ro, trong khi các mối đe dọa trên không gian mạng ngày càng tinh vi và phức tạp.

Ông Vũ Duy Hiền nhấn mạnh: “Một sự cố an ninh mạng không chỉ là vấn đề kỹ thuật; nó có thể ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín và sự tồn tại của doanh nghiệp.”

Từ đó, diễn đàn đề cập đến sự thay đổi trong nhận thức của doanh nghiệp: chuyển từ việc xem an ninh mạng là vấn đề kỹ thuật sang tiếp cận theo hướng quản trị chiến lược.

An toàn số là điều kiện để vận hành và phát triển bền vững

Ông Hoàng Quang Phòng, Phó Chủ tịch VCCI, cho biết cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam ngày càng quan tâm đến an toàn trên không gian số. Trong bối cảnh công nghệ số trở thành nền tảng vận hành của doanh nghiệp, an toàn số được xem là điều kiện để doanh nghiệp tham gia vận hành và phát triển bền vững trong nền kinh tế số.

Đồng thời, ông Phòng lưu ý rủi ro an ninh mạng hiện nay không còn mang tính kỹ thuật thuần túy. Theo ông, các rủi ro này có thể trở thành yếu tố cản trở sự tồn tại và năng lực phát triển của doanh nghiệp; chỉ một sự cố có thể xóa bỏ thành quả nhiều năm xây dựng trong thời gian ngắn.

Ông Hoàng Quang Phòng cũng nêu “nỗi lo chung” đang gia tăng của doanh nghiệp là rủi ro về dữ liệu và an toàn hệ thống. Các công nghệ như Deepfake, mã độc thế hệ mới và lừa đảo tinh vi được mô tả không còn là nguy cơ tiềm ẩn mà là mối nguy hiện hữu có thể gây tổn thất lớn, làm suy giảm niềm tin và uy tín trên thị trường.

Quan điểm quản lý: gắn an ninh mạng với chủ quyền số và phát triển bền vững

Ở góc độ quản lý Nhà nước, Đại tá, TS. Nguyễn Hồng Quân — Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an; Trưởng Ban An ninh dữ liệu và Bảo vệ dữ liệu cá nhân – Hiệp hội An ninh mạng quốc gia khẳng định: chuyển đổi số an toàn đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa không chỉ là yêu cầu kinh tế mà còn là vấn đề chiến lược gắn với chủ quyền số, uy tín quốc gia và sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

Trong bối cảnh dữ liệu, nền tảng số và trí tuệ nhân tạo ngày càng quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, việc bảo đảm an ninh mạng được xác định không còn là bài toán kỹ thuật đơn thuần. Nội dung được nhấn mạnh là an ninh mạng trở thành điều kiện cốt lõi để duy trì hoạt động, bảo vệ niềm tin thị trường và nâng cao vị thế doanh nghiệp trong chuỗi giá trị.

Lễ phát động sáng kiến hỗ trợ doanh nghiệp

Trong khuôn khổ diễn đàn, đã diễn ra lễ phát động sáng kiến hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ. Sáng kiến được mô tả là bước tiến mới trong việc kết nối cơ quan quản lý, hiệp hội nghề nghiệp, cơ quan báo chí và các đối tác trong nước, quốc tế nhằm cùng đồng hành với doanh nghiệp trên hành trình xây dựng môi trường số an toàn, tin cậy và có trách nhiệm.