•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Ngày 18/5, Thủ tướng Lê Minh Hưng dự lễ chào mừng Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam và Hội nghị triển khai công nghệ chiến lược. Tại sự kiện, Thủ tướng nhấn mạnh Việt Nam đang tiếp tục hoàn thiện thể chế, phát triển công nghệ chiến lược, sản phẩm công nghệ chiến lược, đào tạo nhân lực, cơ chế tài chính và các đột phá về chính sách nhằm thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, qua đó hiện thực hóa Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị.
Thủ tướng cho rằng trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu gia tăng, quốc gia có năng lực cạnh tranh cao sẽ nắm cơ hội để phát triển nhanh và bền vững. Với mục tiêu trở thành nước công nghiệp hiện đại vào năm 2030 và nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chủ chốt, “chìa khóa vàng” và yếu tố sống còn để hiện thực hóa khát vọng phát triển của đất nước.
Thủ tướng yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ giữ vai trò hạt nhân, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, viện và trường triển khai hiệu quả Danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo Quyết định 21/2026/QĐ-TTg và 808/QĐ-TTg.
Theo đó, phát triển công nghệ chiến lược phải tạo ra sản phẩm cụ thể, có giá trị gia tăng cao, khả năng thương mại hóa cao, tỷ lệ nội địa hóa lớn và đóng góp thực sự cho năng suất, năng lực cạnh tranh. Doanh nghiệp, viện và trường được xác định là trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.
Thủ tướng cũng nhấn mạnh cần nhanh chóng đặt hàng phát triển công nghệ lõi và sản phẩm công nghệ chiến lược phục vụ quản lý, điều hành và sản xuất kinh doanh, phấn đấu sớm hình thành các sản phẩm phục vụ lĩnh vực trọng điểm ngay trong năm nay.
Để tháo gỡ các “điểm nghẽn”, Thủ tướng yêu cầu xây dựng cơ chế, chính sách ưu đãi đủ mạnh, khả thi và có hướng dẫn cụ thể, đặc biệt về cơ chế tài chính cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo. Nguồn lực cần ưu tiên cho công nghệ lõi, doanh nghiệp công nghệ, quỹ đầu tư mạo hiểm và hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo.
Thủ tướng nêu rõ cơ chế cho đổi mới sáng tạo phải mang tính đột phá, chấp nhận rủi ro có kiểm soát và lấy sản phẩm đầu ra làm thước đo hiệu quả đầu tư. Bên cạnh vốn nhà nước, cần khuyến khích mạnh nguồn lực từ doanh nghiệp và xã hội cùng tham gia đầu tư.
Nhà nước được yêu cầu làm tốt vai trò hướng dẫn, kết nối, đặt hàng, hỗ trợ nghiên cứu phát triển và đóng vai trò “người mua đầu tiên” đối với sản phẩm công nghệ chiến lược khi đủ điều kiện. Tinh thần triển khai được nêu theo hướng: rõ bài toán, rõ sản phẩm, rõ cơ quan chủ trì, rõ doanh nghiệp và viện, trường tham gia, rõ nguồn lực, rõ thời hạn.
Thủ tướng nhấn mạnh cần xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hiệu quả, trong đó: Nhà nước kiến tạo thể chế; viện nghiên cứu, trường đại học tạo tri thức, công nghệ và nhân lực; doanh nghiệp là trung tâm thực hiện ứng dụng, thương mại hóa công nghệ và là trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia.
Nhà nước tập trung hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực hấp thụ, làm chủ công nghệ, phát triển và thương mại hóa sản phẩm công nghệ chiến lược. Đồng thời, cần hình thành các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam có năng lực cạnh tranh quốc tế, dẫn dắt trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược.
Định hướng thứ ba là tăng cường hợp tác quốc tế, có cơ chế để doanh nghiệp nước ngoài đầu tư tại Việt Nam chuyển giao công nghệ; từng bước tham gia và làm chủ các chuỗi công nghệ chiến lược. Bên cạnh đó, cần phát huy mạng lưới trí thức và chuyên gia người Việt Nam ở nước ngoài.
Thủ tướng đặc biệt coi trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, với cơ chế vượt trội để phát hiện, đào tạo, thu hút và trọng dụng nhân tài, nhất là chuyên gia đầu ngành, nhà khoa học trẻ và nhân tài công nghệ. Việc này được giao Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Bộ Khoa học và Công nghệ triển khai.
Thủ tướng cũng yêu cầu các trường đại học, viện nghiên cứu phấn đấu trở thành trung tâm nghiên cứu mạnh, trung tâm đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.
Định hướng tiếp theo là chuyển mạnh từ tư duy “làm cho có” sang tạo ra sản phẩm thực chất, giá trị thực chất và hiệu quả thực chất. Các chương trình, nhiệm vụ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo phải hướng tới giải quyết các bài toán lớn của đất nước, phục vụ trực tiếp người dân và doanh nghiệp; lấy sản phẩm đầu ra, hiệu quả thực tế và mức độ thương mại hóa làm thước đo đánh giá kết quả.
Thủ tướng khẳng định phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và công nghệ chiến lược là con đường để đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới. Thủ tướng nêu rõ Chính phủ tin tưởng với trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng vươn lên của dân tộc, Việt Nam sẽ từng bước làm chủ các công nghệ chiến lược, nâng cao năng lực tự chủ quốc gia và khẳng định vị thế trong kỷ nguyên số.
Thủ tướng kêu gọi đội ngũ nhà trí thức, nhà khoa học, chuyên gia, doanh nhân, cộng đồng doanh nghiệp công nghệ và toàn xã hội tiếp tục phát huy tinh thần yêu nước, khát vọng cống hiến và đổi mới sáng tạo; đồng thời nhấn mạnh Chính phủ cam kết đồng hành, lắng nghe và tháo gỡ khó khăn để khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực phát triển.
Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy quản lý khoa học và công nghệ. Theo Bộ trưởng, Nhà nước không chỉ quản lý mà phải kiến tạo phát triển; không chỉ kiểm soát rủi ro mà phải tạo không gian cho đổi mới sáng tạo; không chỉ hỗ trợ nghiên cứu mà phải thúc đẩy hình thành thị trường công nghệ và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hoàn chỉnh.
Bộ trưởng cho biết Bộ Khoa học và Công nghệ đang tiếp tục hoàn thiện thể chế theo hướng chấp nhận rủi ro có kiểm soát; thúc đẩy cơ chế tự chủ cho các tổ chức khoa học và công nghệ; đổi mới cơ chế tài chính; phát triển thị trường khoa học công nghệ; bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ; và tạo môi trường thuận lợi hơn cho doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp công nghệ và startup công nghệ Việt Nam phát triển.
Cùng với đó, việc đầu tư phân bổ và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính được thực hiện thông qua kế hoạch tái cấu trúc các chương trình khoa học công nghệ quốc gia; quy hoạch mạng lưới các trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia và địa phương.
Theo định hướng nêu tại hội nghị, 42 chương trình khoa học và công nghệ quốc gia dự kiến sẽ được tổ chức lại theo hướng tinh gọn và phân tầng chức năng, thành 06 chương trình lớn, gồm:
Trong sáu trụ cột này, phát triển công nghệ chiến lược quốc gia được xác định giữ vai trò đặc biệt quan trọng nhằm tập trung nguồn lực giải quyết các bài toán công nghệ lớn có ý nghĩa chiến lược đối với năng lực tự chủ công nghệ của đất nước.
Bộ Khoa học và Công nghệ cũng cho biết sẽ tiếp tục đổi mới đồng bộ cơ chế quản trị và điều hành, hướng tới từng bước thiết lập mô hình quản trị thống nhất và thông minh trên nền tảng số để nâng cao tính minh bạch, hạn chế trùng lặp trong quản lý các nhiệm vụ khoa học và công nghệ.
Giải pháp trọng tâm là triển khai và vận hành Nền tảng quản lý khoa học và công nghệ quốc gia, kết nối và đồng bộ dữ liệu trên phạm vi cả nước về nhiệm vụ khoa học và công nghệ, các quỹ hỗ trợ, nguồn vốn, đội ngũ nhà khoa học, kết quả nghiên cứu và hoạt động chuyển giao công nghệ.
Bộ Khoa học và Công nghệ đang lấy ý kiến dự thảo thông tư về đo lường và quản lý chất lượng đối với vàng miếng, vàng trang sức, mỹ nghệ và vàng nguyên liệu. Dự thảo này dự kiến thay thế Thông tư 22/2013/TT-BKHCN, đồng thời bổ sung nhiều…
