Từng nghiên cứu tại OpenAI, Diêu Thuận Vũ trở về Trung Quốc cuối năm 2025 và nhanh chóng nắm quyền điều phối các mảng AI quan trọng của Tencent.
Việc tập trung mô hình, hạ tầng tính toán và dữ liệu dưới sự quản lý của một lãnh đạo trẻ cho thấy tập đoàn đang đẩy nhanh quá trình tái tổ chức để cạnh tranh trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.
Từ nghiên cứu sinh Thanh Hoa đến nhân sự chủ chốt tại OpenAI
Ngày 8/10, trong chuyến thăm trụ sở Tencent tại Thâm Quyến, Bí thư tỉnh ủy Quảng Đông Hoàng Khôn Minh đã tìm hiểu hoạt động nghiên cứu, phát triển và định hướng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) của tập đoàn. Bên cạnh nhà sáng lập Mã Hóa Đằng (Pony Ma) tại buổi tọa đàm là Diêu Thuận Vũ (Vinces Yao), nhà khoa học AI trưởng của Tencent, khi đó 28 tuổi.
Sự xuất hiện của Diêu Thuận Vũ thu hút sự chú ý bởi con đường sự nghiệp có nhiều điểm tương đồng với Mã Hóa Đằng. Năm 1998, ở tuổi 27, Mã Hóa Đằng thành lập Tencent. Gần 27 năm sau, Diêu Thuận Vũ cũng rời một công ty công nghệ hàng đầu để trở về Trung Quốc, tham gia xây dựng năng lực AI cho tập đoàn này.
Sinh ra tại Hợp Phì, tỉnh An Huy, Diêu Thuận Vũ đạt 704 điểm trong kỳ thi đại học năm 2015, đứng thứ ba toàn tỉnh ở khối khoa học tự nhiên. Thành tích giúp anh trúng tuyển Lớp Diêu (Yao Class) của Đại học Thanh Hoa, chương trình đào tạo nổi tiếng về khoa học máy tính, tuyển chọn những sinh viên có năng lực học thuật nổi bật trên cả nước.
Trong thời gian học tại Thanh Hoa, ngoài kết quả học tập tốt, anh còn đảm nhiệm vị trí chủ tịch liên hội sinh viên. Năm 2019, sau khi tốt nghiệp, Diêu Thuận Vũ sang Mỹ học tiến sĩ khoa học máy tính tại Đại học Princeton dưới sự hướng dẫn của Karthik Narasimhan, chuyên gia nghiên cứu về tác nhân AI (AI agent).
Hướng nghiên cứu của Diêu Thuận Vũ tập trung vào việc giúp các mô hình ngôn ngữ lớn có khả năng suy luận, lập kế hoạch và lựa chọn hành động, thay vì chỉ tạo ra câu trả lời dựa trên việc dự đoán token tiếp theo. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển những hệ thống AI có thể thực hiện các nhiệm vụ phức tạp.
Trong thời gian làm tiến sĩ, anh tham gia phát triển ba công trình có ảnh hưởng đến lĩnh vực tác nhân AI. Đầu tiên là ReAct, phương pháp cho phép mô hình luân phiên giữa suy luận và hành động, từ đó có thể tiếp tục đánh giá kết quả sau mỗi bước thực hiện. Theo bài viết gốc, công trình này đã nhận hơn 4.000 lượt trích dẫn.
Công trình thứ hai, Tree of Thoughts (Cây suy nghĩ), giúp AI xem xét nhiều hướng giải quyết một vấn đề, so sánh các phương án trước khi lựa chọn. Luận án tiến sĩ dài 185 trang của anh, mang tên “Language Agents: From Next-Token Prediction to Digital Automation” (Tác nhân ngôn ngữ: Từ dự đoán token tiếp theo đến tự động hóa số), tiếp tục phát triển khung kiến trúc CoALA để tổ chức và vận hành các tác nhân AI.
Tháng 8/2024, Diêu Thuận Vũ gia nhập OpenAI với vai trò nhà nghiên cứu khoa học. Tại đây, anh dẫn dắt việc phát triển Computer-Using Agent (CUA), hệ thống AI có khả năng sử dụng máy tính và là một phần trong quá trình phát triển sản phẩm Operator, cho phép AI thao tác chuột, duyệt web và thực hiện các công việc trực tuyến. Anh cũng tham gia dự án Deep Research, công cụ có khả năng tìm kiếm, phân tích thông tin và xây dựng báo cáo chuyên sâu.
Năm 2025, Diêu Thuận Vũ được tạp chí MIT Technology Review đưa vào danh sách TR35, vinh danh 35 nhà đổi mới sáng tạo dưới 35 tuổi. Những đóng góp trong nghiên cứu và phát triển sản phẩm AI giúp anh trở thành một trong những nhân sự trẻ đáng chú ý trong lĩnh vực này trước khi chuyển sang Tencent.
Tencent tập trung nguồn lực, trao quyền lớn cho lãnh đạo trẻ
Tháng 12/2025, Diêu Thuận Vũ rời OpenAI để gia nhập Tencent với vai trò nhà khoa học AI trưởng thuộc Văn phòng CEO/Chủ tịch. Một số thông tin cho biết gói đãi ngộ của anh có thể lên tới hàng trăm triệu NDT. Anh báo cáo trực tiếp với Chủ tịch Tencent Lưu Xích Bình (Liu Chiping), đồng thời phụ trách hai lĩnh vực trọng yếu là hạ tầng AI (AI Infra) và mô hình ngôn ngữ lớn.
Quyết định này diễn ra trong bối cảnh Tencent muốn cải thiện vị thế trong cuộc cạnh tranh AI. Dù có nguồn lực tài chính và nền tảng công nghệ lớn, tập đoàn vẫn đối mặt với áp lực phải chuyển các khoản đầu tư thành sản phẩm có sức cạnh tranh rõ ràng hơn.
Tại đại hội cổ đông tháng 5/2026, Mã Hóa Đằng từng thừa nhận: “Một năm trước, chúng tôi nghĩ rằng mình đã lên con thuyền AI. Sau đó mới phát hiện con thuyền bị thủng. Bây giờ cảm giác như đã đứng được lên thuyền, nhưng vẫn chưa thể ngồi yên; chúng tôi vẫn hy vọng con thuyền có thể chạy nhanh hơn”.
Phát biểu này cho thấy Tencent chưa hài lòng với tốc độ phát triển AI của mình. Trong khi công nghệ thay đổi nhanh, mô hình tổ chức của các tập đoàn lớn có thể trở thành lực cản nếu quy trình phê duyệt kéo dài, các bộ phận hoạt động riêng rẽ và nguồn lực bị phân tán.
Việc bổ nhiệm Diêu Thuận Vũ được xem là một cách để Tencent xử lý bài toán đó. Thay vì chỉ tuyển thêm chuyên gia hoặc đầu tư vào mô hình mới, tập đoàn trao cho một nhân sự trẻ quyền điều phối nhiều bộ phận nhằm rút ngắn quá trình ra quyết định và tăng liên kết giữa nghiên cứu với phát triển sản phẩm.
Đây không phải lần đầu Tencent trao quyền tự chủ lớn cho một nhân sự chủ chốt. Trước đó, Mã Hóa Đằng từng ủng hộ Trương Tiểu Long (Allen Zhang) trong quá trình phát triển WeChat, kể cả khi dự án vấp phải ý kiến phản đối. Tuy nhiên, trường hợp Diêu Thuận Vũ có điểm khác biệt: anh trở về từ Mỹ khi chưa phải gương mặt quen thuộc với phần đông công chúng Trung Quốc, nhưng được giao trọng trách trong một lĩnh vực có tính cạnh tranh cao.
Sau khi gia nhập, Diêu Thuận Vũ đề xuất giải thể AI Lab, phòng nghiên cứu AI đã hoạt động khoảng 10 năm, đồng thời chuyển các nhân sự nghiên cứu nòng cốt vào hệ thống Hunyuan. Mục tiêu là giảm khoảng cách giữa nghiên cứu và triển khai, hạn chế tình trạng các nhóm phát triển hoạt động tách biệt và sử dụng nguồn lực thiếu đồng bộ.
Quá trình sắp xếp tiếp tục diễn ra trong năm 2026. Tháng 7, Tencent hợp nhất bộ phận AI đa phương thức Hunyuan với bộ phận mô hình ngôn ngữ lớn, thành lập bộ phận mô hình nền tảng do Diêu Thuận Vũ quản lý. Đến tháng 9, anh tiếp tục tiếp nhận bộ phận dữ liệu AI.
Sau những thay đổi này, ba thành phần quan trọng trong chiến lược AI của Tencent gồm mô hình, hạ tầng tính toán và dữ liệu được đặt dưới sự điều phối tập trung. Một chuyên gia trong ngành Internet Trung Quốc nhận định đây có thể là một trong những trường hợp trao quyền lớn nhất cho lãnh đạo trẻ tại Tencent.
Tuy nhiên, việc tập trung quyền quản lý cũng đặt ra yêu cầu cao về khả năng phối hợp giữa các nhóm kỹ thuật, nghiên cứu và sản phẩm. Tái cơ cấu bộ máy mới chỉ là bước đầu; hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào việc các thay đổi có giúp Tencent rút ngắn thời gian phát triển, cải thiện chất lượng mô hình và đưa sản phẩm đến người dùng nhanh hơn hay không.
Hunyuan tăng tốc, hiệu quả sản phẩm trở thành thước đo
Cùng với thay đổi về tổ chức, Diêu Thuận Vũ muốn Tencent điều chỉnh cách đánh giá năng lực AI. Thay vì quá chú trọng thứ hạng trên các bảng kiểm tra tiêu chuẩn, anh cho rằng chất lượng mô hình cần được xác định thông qua khả năng giải quyết công việc thực tế.
Trong bài viết “Nửa sau cuộc đua” công bố năm trước, Diêu Thuận Vũ phân biệt hai giai đoạn phát triển AI. Ở giai đoạn đầu, các doanh nghiệp chủ yếu cạnh tranh về quy mô huấn luyện, số lượng tham số, năng lực tính toán và dữ liệu. Khi công nghệ tiếp tục phát triển, khả năng đánh giá mô hình và hiệu quả ứng dụng sẽ ngày càng có ý nghĩa quyết định.
Theo hướng tiếp cận này, Tencent triển khai cơ chế “đồng thiết kế mô hình và sản phẩm”. Các nhóm phát triển mô hình cần làm việc trực tiếp với đội ngũ xây dựng sản phẩm, trong đó có Yuanbao và WorkBuddy. Phản hồi từ quá trình sử dụng được chuyển lại cho nhóm kỹ thuật để điều chỉnh mô hình, thay vì chờ hoàn tất một chu kỳ nghiên cứu khép kín mới đưa sản phẩm ra thị trường.
Hunyuan cũng trải qua nhiều lần nâng cấp trong chưa đầy một năm kể từ khi Diêu Thuận Vũ gia nhập, từ Hy2 đến Hy3 Preview và phiên bản Hy3 chính thức vào tháng 7/2026. Theo thông tin được nêu trong bài viết gốc, chỉ một tuần sau khi Hy3 ra mắt, lượng gọi mô hình đã tăng gấp 68 lần so với thế hệ trước. Trên OpenRouter, nền tảng tổng hợp và cung cấp quyền truy cập các mô hình AI, Hy3 từng đứng đầu thế giới về lượng gọi trong tuần đầu phát hành và sau đó tiếp tục duy trì thứ hạng cao.
Những con số này cho thấy mức độ quan tâm của người dùng và nhà phát triển đối với mô hình mới. Tuy nhiên, lượng gọi tăng chưa đủ để khẳng định toàn diện năng lực cạnh tranh của Tencent. Khả năng duy trì chất lượng, mức độ ổn định, chi phí vận hành và hiệu quả của các sản phẩm tích hợp AI vẫn là những yếu tố cần được theo dõi.
Diêu Thuận Vũ cho biết văn hóa doanh nghiệp là một trong những lý do quan trọng khiến anh lựa chọn Tencent thay vì tiếp tục làm việc tại OpenAI. Anh đánh giá cao việc các thành viên trao đổi trực tiếp về những điểm làm tốt hoặc chưa tốt, cũng như cách Tencent vận hành dựa trên “lòng tin” thay vì chỉ tập trung vào “chỉ số”. Theo anh, đây là yếu tố có ý nghĩa đối với hoạt động nghiên cứu và phát triển AI, nơi nhiều quyết định cần được đưa ra trong điều kiện công nghệ liên tục thay đổi.
Việc Mã Hóa Đằng đặt niềm tin vào Diêu Thuận Vũ cũng gợi lại giai đoạn Tencent hình thành. Năm 1998, công ty được thành lập tại Thâm Quyến với sản phẩm nhắn tin qua máy nhắn tin, trong bối cảnh Internet cá nhân bắt đầu phát triển. Gần ba thập kỷ sau, khi làn sóng Internet di động dần trưởng thành và AI mở ra một chu kỳ công nghệ mới, Tencent tiếp tục tìm cách tạo động lực tăng trưởng bằng việc thay đổi nhân sự, cơ cấu tổ chức và phương thức phát triển sản phẩm.
Diêu Thuận Vũ hiện được giao vai trò lớn trong quá trình đó, nhưng kết quả cuối cùng vẫn cần được chứng minh bằng năng lực công nghệ, mức độ đón nhận của người dùng và hiệu quả kinh doanh. Với Tencent, thách thức không chỉ là phát triển một mô hình AI có thứ hạng cao, mà còn là xây dựng được hệ thống sản phẩm đủ sức cạnh tranh trong dài hạn.
